Ο όσιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκι, ένας μεγάλος ησυχαστής Πατέρας (Γ') Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου

5. Τό οσιακό τέλος του

Τό τέλος ενός τέτοιου αγίου ήταν αντάξιο τής ζωής του. Σέ όλη του τήν ζωή ζούσε μέ ησυχία καί νοερά προσευχή, καί έτσι έπρεπε νά τελειώση τόν βίο του καί νά περάση στήν αιωνιότητα.

Κατά τήν μαρτυρία τού βιογράφου του Μητροφάνη «πολλές ημέρες νωρίτερα έλαβε ειδοποίηση από τόν Κύριο περί τού θανάτου του, διότι σταμάτησε πιά τή μετάφραση τών πατερικών έργων». Τόν επισκέφθηκε στό κελλί του καί τόν είδε «εξαιρετικά χαρούμενο». Τού έθεσε «τέσσερα δύσκολα θεολογικά ερωτήματα» καί εκείνος τού έδωσε καλές εξηγήσεις. Όταν αποχώρησε από τό κελλί του, τότε ο αδελφός πού τόν υπηρετούσε «κλείδωσε τήν πόρτα καί δέν επέτρεψε σέ κανέναν νά μπεί μέσα. Τήν επομένη ημέρα αρρώστησε. Τότε δέν επέτρεψε σέ κανέναν νά κτυπήσει τήν πόρτα, γιά νά μήν επιδεινωθεί η κατάστασή του».

Υπέφερε τρείς ημέρες καί τήν Κυριακή πού αισθάνθηκε καλύτερα πήγε στήν θεία Λειτουργία. Πολύ δύσκολα επέστρεψε στό κελλί του. «Από τότε η αρρώστια του επιδεινώθηκε καί σέ κανέναν δέν επέτρεπαν νά τόν επεσκεφθεί, επιθυμώντας νά τελειώσει ο μακαριστός μέσα σέ ησυχία».

«Όταν έφθανε τό τέλος κοινώνησε τών αχράντων μυστηρίων, καί αφού κάλεσε δύο πνευματικούς, διά τών οποίων μετέφερε σ’ όλους τούς αδελφούς ευλογία καί ειρήνη, αποδήμησε σάν νά κοιμήθηκε καί παρέδωσε τήν ψυχή του στά χέρια τού Θεού, αφήνοντας τήν αδελφότητα, σύμφωνα μέ τήν κρίση τής κοινής σύναξης, νά εκλέξει Γέροντα καί ποιμένα».

Όταν έγινε γνωστή η εκδημία τού οσίου Παϊσίου «συνάχθηκε πλήθος μοναχών καί εγγάμων ιερέων καί απλών ανθρώπων, καί έγινε κοινός θρήνος όλων, καί ημών καί εκείνων, τόν ενταφιάσαμε δέ μέ τιμές μέσα στόν ναό».

Εκοιμήθη τήν 15η Νοεμβρίου τού έτους 1794. Οσιακή ζωή, οσιακή καί η κοίμηση. Ζωή ησυχαστική, κοίμηση καί εκδημία πρός τόν Κύριο ησυχαστική.

6. Η φιλοκαλική κίνηση στόν ορθόδοξο χώρο

Ο όσιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκι, χωρίς νά τό επιδιώξη, συνδέθηκε μέ ένα γεγονός μεγάλης σημασίας πού παρατηρήθηκε τόν 18ο αιώνα στόν ορθόδοξο χώρο καί αυτό λέγεται φιλοκαλική αναγέννηση πού έπαιξε σημαντικό ρόλο στήν αναβίωση τής Ορθοδόξου Παραδόσεως καί ανέδειξε νέους αγίους Πατέρες καί Νεομάρτυρες.

Είναι γνωστόν ότι στήν Ευρώπη τόν 18ο αιώνα αναπτύχθηκε ένα ιδεολογικό ρεύμα πού ονομάσθηκε Διαφωτισμός, ο οποίος αποδεσμεύθηκε από τό κομοσμοείδωλο τού δυτικού Χριστιανισμού καί στηρίχθηκε στούς αρχαίους Έλληνες φιλοσόφους καί συγγραφείς. Τέτοιες διαφωτιστικές ιδέες, έστω καί μέ μετριότερη μορφή μετέφεραν στήν Ελλάδα οι Έλληνες διαφωτιστές, όπως ο Αδαμάντιος Κοραής, ο οποίος ενδιαφερόταν γιά τήν έκδοση τών έργων τών αρχαίων Ελλήνων φιλοσόφων καί συγγραφέων.

Αυτήν τήν περίοδο στόν ελληνικό χώρο εμφανίσθηκαν οι λεγόμενοι Κολλυβάδες ή Φιλοκαλικοί Πατέρες, όπως ο άγιος Μακάριος ο Νοταράς, ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης, ο όσιος Αθανάσιος Πάριος κ. ά., οι οποίοι κινήθηκαν σέ αντίθετη κατεύθυνση από αυτήν πού εκινούντο οι Διαφωτιστές, δηλαδή αναζητούσαν καί δημοσίευαν κείμενα τών Πατέρων τής Εκκλησίας καί κυρίως κείμενα πού αναφέρονταν στήν ορθόδοξη ησυχία, η οποία είναι η μόνη μέθοδος Θεογνωσίας.

Ο άγιος Μακάριος, πρώην Κορίνθου, Νοταράς (1731-1805) εργάσθηκε πολύ γιά τήν εύρεση καί συγκρότηση τών συγγραμμάτων τών νηπτικών Πατέρων τής Εκκλησίας καί έδωσε σέ αυτά τόν τίτλο Φιλοκαλία τών ιερών νηπτικών. Ο όσιος Παΐσιος αναφέρεται σέ αυτόν τόν μεγάλο ησυχαστή Επίσκοπο πού πήγε στό Άγιον Όρος γιά τήν ανεύρεση καί συλλογή αυτών τών νηπτικών κειμένων. Κάνει εντύπωση πού μεταξύ τών άλλων ο όσιος Παΐσιος γράφει: «Όταν ήρθε στό Άγιον Όρος». Γνωρίζουμε, όμως, ότι ο άγιος Μακάριος ήταν στό Άγιον Όρος τό 1775, ενώ ο όσιος Παΐσιος είχε φύγει από τό Άγιον Όρος τό 1763. Έτσι, αυτό τό «ήρθε» τού οσίου Παϊσίου δείχνει ότι αισθανόταν καί ενεργούσε ως αγιορείτης, καίτοι εκείνο τόν καιρό ζούσε στήν Μολδαβία.

Πάντως, ο όσιος Παΐσιος αναφέρεται μέ πολύ ωραία λόγια γιά τόν άγιο Μακάριο, Επίσκοπο πρώην Κορίνθου, αφού είχαν τήν ίδια επιθυμία καί τήν ίδια αναζήτηση. Γράφει:

«Ο Πανιερώτατος κύρ Μακάριος, πρώην Μητροπολίτης Κορίνθου, από τή νεανική του ακόμη ηλικία, Θεού συνεργούντος, είχε τόση απερίγραπτη αγάπη γιά τά πατερικά συγγράμματα, τά αναφερόμενα στή νήψη, καί τήν προσοχή τού νοός, τήν ησυχία καί τή νοερά προσευχή, ήτοι τή διά τού νοός τελουμένη στήν καρδιά τών εργαζόμενων αυτήν, ώστε όλη του τή ζωή νά τήν αφιερώσει στήν αναζήτησή τους καί μέ τό φίλεργο χέρι του, ως εμπειρότατος στή θύραθεν παιδεία καί χωρίς φειδώ σέ έξοδα, παράγγειλε τήν αντιγραφή τους».

Στήν συνέχεια αφηγείται πώς ο Επίσκοπος Μακάριος ερεύνησε όλες τίς Βιβλιοθήκες τών Ιερών Μονών τού Αγίου Όρους, πώς ανακάλυψε αυτόν τόν «ανεκτίμητο θησαυρό» στήν Μονή Βατοπεδίου, «δηλαδή βιβλίο περί ενώσεως τού νοός μετά τού Θεού, συλλογή από όλους τούς αγίους, πού είχε γίνει σέ αρχαίους χρόνους από μεγάλους ζηλωτές», όπως καί άλλα συγγράμματα πού ήταν άγνωστα μέχρι τότε. Ο Επίσκοπος Μακάριος τά αντέγραψε, μέ τήν βοήθεια εμπείρων αντιγραφέων, τά διάβασε μέ επιμέλεια από τό πρωτότυπο καί τά διόρθωσε εγκύρως. Έγραψε δέ καί σύντομη βιογραφία τών αγίων πού τά συνέταξαν. «Τότε ανεχώρησε από τό Άγιον Όρος μέ ανείπωτη χαρά, σάν νά είχε βρεί στή γή ουράνιο θησαυρό καί, αφού ήρθε στήν ένδοξη μικρασιατική πόλη Σμύρνη, τά απέστειλε στήν Βενετία μέ πολλά χρήματα, τά οποία συνέλεξε από ελεημοσύνες Χριστιανών», γιά τήν έκδοσή τους. Ο όσιος Παΐσιος επαινεί τόν άγιο Μακάριο γιά τό σημαντικό αυτό έργο πού επιτέλεσε, διότι κατάλαβε τήν αξία αυτών τών συγγραμμάτων «καί σχεδόν ολόκληρη τή ζωή του τήν εξάντλησε στήν εντατική αναζήτηση αυτών τών συγγραμμάτων παντού, προπάντων όμως στό Άγιον Όρος Άθω». Μάλιστα αυτά τά συγγράμματα, όπως γράφει, είναι γιά τούς αθλητές τού μοναχικού βίου στόν αγώνα μέ τά αόρατα πνεύματα «πιό απαραίτητα καί από τήν ίδια τήν αναπνοή».

Καί ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης (1749-1809) βοήθησε στήν έκδοση τής Φιλοκαλίας ύστερα από παρότρυνση τού αγίου Μακαρίου, πρώην Κορίνθου όταν επισκέφθηκε τό 1777 τό Άγιο Όρος καί τόν συνάντησε. Ο ιερομόναχος Ευθύμιος, ο παραδελφός τού αγίου Νικοδήμου τού Αγιορείτου, αναφέρεται στήν περίπτωση αυτή:

«Εις δέ τού 1777 ήλθεν ο άγιος Κορίνθου Μακάριος καί μετά τήν προσκύνησιν τών ιερών Μαναστηρίων ήλθεν εις ταίς Καραίς καί εφιλοξενήθη εις τόν "Άγιον Αντώνιον" από ένα συντοπίτην του Γερο-Δαβίδ. Καί όντας αυτού έκραξε καί τόν Νικόδημον καί τόν επαρακάλεσεν νά θεωρήση τήν "Φιλοκαλίαν". Καί μέ τούτον τόν τρόπον άρχισεν ο ευλογημένος-μα τί άρχισεν; απορώ, δέν ηξεύρω τί νά ειπώ• νά ειπώ πνευματικούς αγώνας ή υπερβολικούς κόπους τού νοός καί τής σαρκός του; όχι μόνον αυτά είναι, οπού είπα, αλλά καί άλλα, οπού δέν φθάνει ο νούς μου νά τά στοχασθή-άρχισε λέγω από τήν "Φιλοκαλίαν". Καί αυτού βλέπομεν τό ωραιότατον Προοίμιον, τούς εν συνόψει μελισταγείς βίους τών θεσπεσίων Πατέρων».

Ο αυθεντικός, όμως, αυτός βιογράφος τού αγίου Νικοδήμου τού Αγιορείτου μάς δίνει καί τήν σημαντική μαρτυρία, ότι ο άγιος Νικόδημος είχεν ακούσει γιά τόν όσιο Παΐσιο Βελιτσκόφσκι καί θέλησε νά τόν επισκεφθή.

«Καί εκεί όντας (στήν Μονή Διονυσίου) ήκουσε τήν καλήν φήμην τού κοινοβιάρχου Παϊσίου Ρώσου, όπου ήτον εις τήν Μπογδανίαν (Μολδαβία) καί είχε υπέρ τούς χιλίους αδελφούς εις τήν επίσκεψίν του, καί ότι εδίδασκεν τήν νοεράν προσευχήν. Καί αγαπώντας καί αυτός αυτήν τήν θείαν εργασίαν εμβήκεν εις καράβιον, διά νά υπάγη εις αναζήτησιν τής φιλουμένης του θείας προσευχής. Καί αρμενίζοντας έξω από τόν Άθωνα τούς ηύρε φουρτούνα καί εκινδύνευσαν έως νά φθάσουν τόν λιμένα τής Παναγίας εις τήν Θάσον. Καί εκεί ευγαίνοντας άλλαξε τούς σκοπούς του από τήν φουρτούναν κατά τό φαινόμενον, τή δέ αληθεία νεύσις Θεού τόν εγύρισε, διά νά επιχειρισθή τό μέγα τούτο καλόν εις τήν Εκκλησίαν τού Χριστού». Προφανώς κάνει λόγο γιά τήν επιμέλεια εκδόσεως διαφόρων Πατερικών κειμένων.

Εδώ προξενεί ιδιαίτερη εντύπωση η επικοινωνία μεταξύ αυτών τών τριών μεγάλων μορφών τής εποχής εκείνης, ήτοι τού οσίου Παϊσίου Βελιτσκόφσκι, τού αγίου Μακαρίου, επισκόπου πρώην Κορίνθου, καί τού αγίου Νικοδήμου τού Αγιορείτου. Αγαπούσαν καί οι τρείς τήν ησυχαστική παράδοση καί ζωή, τήν θεωρούσαν ως τήν ουσία τής ορθόδοξης εκκλησιαστικής ζωής, αγωνίσθηκαν γιά νά εντοπίσουν καί νά ανακαλύψουν τά νηπτικά συγγράμματα τών ησυχαστών Πατέρων καί έκαναν τά πάντα γιά νά τά εκδώσουν καί νά τά διαδώσουν. Κυρίως, αγάπησαν τήν νοερά ησυχία καί τήν νοερά-καρδιακή προσευχή, καί κατάλαβαν τήν αξία τους γιά τήν ένωση τού νού τού ανθρώπου μέ τόν Θεό. Καί αυτό είναι εκείνο πού τούς κατέστησε αγίους στήν συνείδηση τού λαού καί τήν ζωή τής Εκκλησίας.

Ο όσιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκι γράφει καί γιά τήν προσφορά τής ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στήν Ρωσική Εκκλησία:

«Μέ τήν ανέκφραστη τού Θεού φιλανθρωπία, κατά τούς εσχάτους καιρούς, η πάσης Ρωσίας Εκκλησία μας αξιώθηκε νά λάβη τήν αγία ορθόδοξη πίστη καί τό ορθόδοξο βάπτισμα από τήν Ορθόδοξη Ελληνική Εκκλησία. Μέ τήν αγία πίστη έλαβε καί τήν Αγία Γραφή καί όλα τά ιερά βιβλία, τά εκκλησιαστικά καί τών αγίων διδασκάλων καί τά πατερικά, τά μεταφρασμένα από τά Ελληνογραικικά. Αυτά είναι οι πηγές τών σλαβικών βιβλίων, διότι αλλιώς δέν θά προέκυπταν σλάβικα βιβλία».

Έτσι, οι φιλοκαλικοί Πατέρες άγιος Μακάριος Νοταράς, άγιος Νικόδημος ο αγιορείτης κ.ά. συνετέλεσαν στήν αναγέννηση τού ησυχαστικού μοναχισμού καί τής ησυχαστικής παραδόσεως, η οποία αντιστάθηκε στό ρεύμα τού Διαφωτισμού, πού επιδίωκε τήν επαναφορά τού νέου ελληνισμού στήν αρχαία Ελλάδα, περιφρονώντας όλη τήν ενδιάμεση βυζαντινή-ρωμαίϊκη-πατερική περίοδο. Κατά τόν ίδιο τρόπο καί ο όσιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκι αντιστάθηκε μέ θετικό τρόπο σέ όλο τό διαφωτιστικό ρεύμα πού είχε εισχωρήσει στήν Ρωσία καί τήν γύρω περιοχή, όπως, άλλωστε καί ο ίδιος τό είχε συναντήσει στήν Εκκλησιαστική Σχολή τού Κιέβου, ως ιεροσπουδαστής.

Ο Ομότιμος Καθηγητής Αντώνιος-Αιμίλιος Ταχιάος στήν μελέτη του μέ τίτλο «Ο Παΐσιος Βελιτσκόφσκι καί η ασκητικοφιλολογική Σχολή του», ύστερα από έρευνα τών πηγών, μάς δίνει σημαντικές πληροφορίες γιά τήν έκδοση τής «Φιλοκαλίας» στήν ελληνική γλώσσα καί τήν μετάφρασή της στήν σλαβονική καί, βεβαίως, συσχετίζει τίς παράλληλες προσπάθειες τού οσίου Παϊσίου καί τού αγίου Μακαρίου Νοταρά Επισκόπου Κορίνθου.

Ήδη ο όσιος Παΐσιος γιά νά καλύψη τήν απουσία πνευματικού οδηγού καί προκειμένου νά καθοδηγήση τήν αδελφότητά του ενδιαφέρθηκε γιά τήν εύρεση, μελέτη καί μετάφραση νηπτικών κειμένων τών ησυχαστών Πατέρων. Έχει εντοπισθή προηγούμενως αυτή η προσπάθειά του.

Όταν είχε αναχωρήσει από τό Άγιον Όρος καί βρισκόταν στήν Μολδαβία πληροφορήθηκε τήν παράλληλη κίνηση τού αγίου Μακαρίου Νοταρά γιά τήν εύρεση καί συγκέντρωση τών κειμένων τών νηπτικών Πατέρων. Οι πληροφορίες μεταφέρονται σέ αυτόν από τόν μαθητή του μοναχό Γρηγόριο, ο οποίος βρισκόταν πλησίον τού αγίου Μακαρίου. Όταν η ελληνική έκδοση τής Φιλοκαλίας εξεδόθη τό 1782, τότε ο όσιος Παΐσιος έλαβε αντίτυπο αυτής τής εκδόσεως καί τότε τόσο ο ίδιος όσο καί οι μοναχοί του αναθεώρησαν τήν μετάφραση πολλών κειμένων τους. Αφού ολοκληρώθηκε η μετάφραση τών πατερικών κειμένων, στήν συνέχεια τυπώθηκε η σλαβονική Φιλοκαλία στό Συνοδικό Τυπογραφείο τής Μόσχας τό 1793, ήτοι ένδεκα χρόνια μετά τήν έκδοση τής ελληνικής Φιλοκαλίας. Όμως, η σλαβονική Φιλοκαλία περιλάμβανε τά συγγράμματα 24 επί συνόλου 36 συγγραφέων τής ελληνικής εκδόσεως. Αργότερα η σλαβονική Φιλοκαλία μεταφράσθηκε στήν ρουμανική καί τήν ρωσική γλώσσα.

Ο ίδιος Καθηγητής σέ ιδιαίτερο κεφάλαιο μέ τίτλο «Η Μονή Όπτινα κληρονόμος τού πνεύματος τής Σχολής τού Παϊσίου Βελιτσκόφσι» καταγράφει τό πώς οι Ρώσοι μοναχοί, μαθητές τού οσίου Παϊσίου, τό 1779, μετά τήν Συνθήκη τού Κιουτσούκ Καναϊρτζί καί αργότερα μετά τήν κοίμηση τού οσίου Παϊσίου, επαναπατρίσθηκαν στήν Ρωσία καί μετέφεραν τό ησυχαστικό πνεύμα τού οσίου Παϊσίου. Μετέφεραν καί τήν προφορική παράδοση, αλλά καί χειρόγραφα μεταφράσεων ασκητικών έργων πού είχαν γίνει από τήν Σχολή τής Ιεράς Μονής Νεάμτς. Οι μαθητές αυτοί τού οσίου Παϊσίου κατέλαβαν διάφορες θέσεις στά Ρωσικά Μοναστήρια, έγιναν Ηγούμενοι καί Πνευματικοί Πατέρες καί αυτό βοήθησε στήν ανάπτυξη τού ησυχαστικού μοναχισμού.

Έχει υπολογισθή ότι 103 Μονές τής Ρωσίας είχαν επηρεασθή από τό πνεύμα τού ησυχαστικού μοναχισμού, όπως τό εξέφραζε ο όσιος Παΐσιος. Όμως η Μονή Όπτινα ήταν εκείνη πού αποδείχθηκε η κατ' εξοχήν «κληρονόμος» τής μεγάλης ασκητικής παραδόσεως τής Σχολής τού Παϊσίου Βελιτσκόφσκι. Η Ιερά Μονή Όπτινα απέκτησε μεγάλη δόξα κατά τίς ημέρες τού Ιερομονάχου Μακαρίου (1788-1860). Επί τών ημερών του η Ιερά Μονή ανέλαβε τήν έκδοση ασκητικών συγγραμμάτων «τά οποία εκληροδότησεν εις τήν Ρωσίαν η σχολή τού Παϊσίου».

Η περίοδος αυτή στήν Ρωσία ήταν πολύ σημαντική γιατί μεταφέρονταν από τήν Δύση η λογικοκρατία καί η γερμανική φιλοσοφία πού επηρέασαν πολλούς διανοουμένους. Ήταν επόμενο ότι παράλληλα πρός τόν δυτικό γερμανικό διαφωτισμό αναπτυσσόταν καί η ησυχαστική παράδοση τής Εκκλησίας, όπως τήν εξέφραζε ο όσιος Παΐσιος. Έτσι αναπτύχθηκαν δύο ρεύματα στήν ρωσική κοινωνία, ήτοι τό ρεύμα τού δυτικού διαφωτισμού καί τό ρεύμα τού ησυχασμού από τούς σλαβόφιλους, όπως άλλωστε τό συναντούμε έκδηλα στό έργο τού Ντοστογιέφσκι «Αδελφοί Καραμάζοφ».

Στό μυθιστόρημα αυτό ο Ντοστογιέφσκι παρουσιάζει τά ρεύματα τά οποία επικρατούσαν στήν Ρωσία τήν εποχή του. Τά τρία παιδιά τού Θεοδώρου Καραμάζοφ, ήτοι ο Μίτια-Ντημίτρι, ο Ιβάν καί ο Αλεξέϊ-Αλιόσια εκφράζουν τά τρία ρεύματα τής ρωσικής κοινωνίας. Ο Μίτια εκπροσωπεί τήν παλιά πρωτόγονη αισθησιακή καί διονυσιακή Ρωσία. Ο Ιβάν εκπροσωπεί τήν ρωσική διανόηση, πού είχε επηρεασθή από τόν δυτικό διαφωτισμό καί ο ίδιος ήταν διανοούμενος, αγνωστικιστής καί εκπρόσωπος τών στοχαστών. Καί ο Αλιόσια εκπροσωπεί τόν διανοητικό κόσμο πού είχε επηρεασθή από τήν ορθόδοξη πνευματικότητα καί εκφράζει τόν τρόπο σκέψεως τών σλαβοφίλων. Ο δέ Στάρετς Ζωσιμάς, όπως τόν παρουσιάζει ο Ντοστογιέφσκι, εκφράζει τόν Μακάριο καί τόν Αμβρόσιο τής Μονής Όπτινα καί όλη τήν παράδοσή της.

Πάντως, οι 103 ρωσικές Μονές, ιδίως δέ η Μονή Όπτινα υπήρξαν κέντρα μελέτης τής Φιλοκαλίας καί τών πατερικών κειμένων. Μάλιστα δέ η Μονή Όπτινα επηρέασε πάρα πολύ τήν ρωσική κοινωνία καί τόν διανοητικό κόσμο, αφού εκτός από τόν λαό σύχναζαν στήν Ιερά Μονή θεολόγοι, φιλόσοφοι, λογοτέχνες, συγγραφείς, όπως ο Αλεξέϊ Χομιακώφ, ο Νικολάϊ Γκόγκολ, ο Λέον Τολστόϊ κ.ά.

Έτσι από τήν παράδοση πού δημιούργησε ο εκπληκτικός όσιος Παΐσιος επηρεάσθηκαν μοναχοί μέχρι καί τόν άγιο Σεραφείμ τού Σάρωφ, πού θεωρείται ως πνευματικός απόγονος τού οσίου Παϊσίου, καί άλλοι θεολόγοι, λογοτέχνες καί φιλόσοφοι.

Επίλογος

Η πορεία καί η ζωή τού οσίου Παϊσίου Βελιτσκόφσκι (1722-1794) είναι θαυμαστή καί εκπληκτική. Η μητέρα του ήθελε νά τόν οδηγήση στόν γάμο καί τήν ιερωσύνη, ώστε δι’ αυτού τού τρόπου νά παραμείνη στήν ιστορία τό επίθετο τής οικογενείας. Καί αυτό γιατί η μητέρα του, όπως διηγείται ο όσιος Παΐσιος, έχασε τόν ιερέα σύζυγό της καί παρέμεινε αυτός τό μοναχοπαίδι της, «η μόνη γιά τά γηρατειά φροντίδα γιά τό σπίτι καί κατά Θεόν παρηγοριά». Όμως, ο όσιος Παΐσιος ακολούθησε άλλο δρόμο καί τελικά έσωσε χιλιάδες ανθρώπους, αναδείχθηκε ένας νέος Μωϋσής στήν Μολδαβία, τήν Βλαχία, τήν Ρωσία καί όλη τήν γύρω περιοχή, οπότε παρέμεινε λαμπρό τό επίθετό του στούς αιώνες. Ακόμη δέ καί η ίδια η μητέρα του, ύστερα από τήν πρώτη θλίψη της, έγινε μοναχή καί εκοιμήθη ως μοναχή.

Ο ίδιος μετέφερε στό Άγιον Όρος τόν ζήλο του γιά τήν ησυχαστική ζωή, αλλά ωφελήθηκε από τήν ησυχαστική παράδοση πού προϋπήρχε σέ αυτό, καίτοι από πολλούς ήταν ξεχασμένη, αλλά διαφυλασσόταν καί στίς βιβλιοθήκες καί σέ μεμονωμένους ασκητές. Αυτό δείχνει ότι η πατερική διδασκαλία είναι η ίδια διά μέσου τών αιώνων, είναι ουσιαστικά η θεολογία τών Προφητών, τών Αποστόλων καί τών Πατέρων, καί δέν μπορεί νά υπερβή αυτήν τήν ορθόδοξη θεολογία, ούτε η σχολαστική θεολογία, ούτε η λεγομένη νεοπατερική-ρωσική θεολογία.

Ο Καθηγητής Αντώνιος-Αιμίλιος Ταχιάος γράφει εύστοχα στόν πρόλογο τού βιβλίου:

«Η μελέτη τής αναβίωσης τής ησυχαστικής πνευματικότητας στόν ορθόδοξο κόσμο κατά τόν 18ο αιώνα αναποφεύκτως οδηγεί στό πρόσωπο τού μεγάλου ασκητή καί κοινοβιάρχη, οσίου Παϊσίου Βελιτσκόφσκι, ο οποίος επανεισήγαγε τόν σλαβικό καί ρουμανικό κόσμο στόν χώρο τής πνευματικής ζωής αυτής τής μορφής. Ο όσιος Παΐσιος υπήρξε αυτός πού συνετέλεσε στήν αναβίωση τού κοινοβιακού βίου στόν ρουμανικό μοναχισμό, μέ βάση τό αγιορειτικό πρότυπο, καί στήν στροφή πρός τήν ησυχαστική πνευματικότητα, όπως αυτή είχε ανθίσει στό Άγιον Όρος τόν 14ο αιώνα. Τό έργο του πρός τήν κατεύθυνση αυτή υπήρξε μία παράλληλη προσπάθεια μέ εκείνη τήν οποία είχε κάνει μέσα στόν ελληνικό κόσμο ο σύγχρονός του άγιος Μακάριος ο Νοταράς, τού οποίου τό έργο χρησίμευε ως υπόδειγμα γιά τόν Παΐσιο».

Καί πάλι θέλω νά ευχαριστήσω καί νά συγχαρώ τόν Ομότιμο Καθηγητή κ. Αντώνιο-Αιμίλιο Ταχιάο γιά τήν όλη προσφορά του στήν Εκκλησία, αλλά, ιδιαιτέρως, γιά τήν παρουσίαση τής ζωής καί τής δράσεως τού οσίου Παϊσίου Βελιτσκόφσκι, πού είναι ένα λαμπρό τέκνο τής ζωής πού υπάρχει πλούσια μέσα στήν Ορθόδοξη Εκκλησία.– 

parembasis

Αναρτήθηκε από π Παντελεήμων Kρούσκος στις 3:50 μ.μ.

Μωυσής Αγιορείτης - Μοναχός Προηγούμενος Δομέτιος Ζωγραφίτης (8 Ιουνίου 1909 – 21 Νοεμβρίου 1985)

Γεννήθηκε ο κατά κόσμον Δημήτριος Τριχενέας του Δημητρίου και της Μαρίας στην Τιλίσκα Σιμπίου της Ρουμανίας στις 8.6.1909. Οι γονείς του ήταν ποιμένες προβάτων. Το 1915 οι γονείς του με τα ποίμνιά τους μετακινήθηκαν στα μέρη της Κριμαίας. Ο ίδιος έμεινε με την ευλαβέστατη γιαγιά του. Το 1922 είδε στον ύπνο του την Παναγία να τον ξεναγεί στα μοναστήρια του Αγίου Όρους.

Προηγούμενος Μονής Ζωγράφου Γέροντας Δομέτιος Τριχινέας

Το ίδιο έτος, παρά τις πολλές αντιρρήσεις πολλών, για το ότι ήταν πολύ μικρός, αποφάσισε να έλθει στο θεομητροβάδιστο και θεομητροσκέπαστο Περιβόλι της Παναγίας. Μαζί του ήταν ο ιεροδιάκονος Γερόντιος και ο ιερομόναχος Διομήδης. Με πλοίο από την Κωνστάντζα ήλθαν στη Θεσσαλονίκη. Κατευθύνθηκε στο Βατοπεδινό Κελλί του Αγίου Υπατίου. Γέροντας ήταν ο αυστηρός και εγκρατής μοναχός Θεοδόσιος. Είχε μία ευλογημένη πενταμελή αδελφότητα. Από τον καλοκάγαθο ιερομόναχο Γεράσιμο του Κελλιού τους έμαθε μουσικά και την αγιορειτική τάξη. Ο Γέροντάς του επέμενε πολύ στην εκκοπή του ιδίου του θελήματος, για να οδηγηθεί ασφαλώς και συντόμως στην απαραίτητη και μεγάλη αρετή της ταπεινώσεως. Μοναχός εκάρη, μετά πολλών δακρύων προς τη Θεοτόκο κι εγκαρδίων ευχαριστιών και δοξολογιών προς τον Πανάγαθο Θεό, το 1929. Το 1937 χειροτονήθηκε διάκονος και πρεσβύτερος από τον σχολάζοντα μητροπολίτη Μιλητουπόλεως Ιερόθεο († 1956). Το 1964 ανέλαβε καθήκοντα Γέροντος στο Κελλί τους.

Στις 8.2.1965 ανέλαβε την ηγουμενεία της ιεράς μονής Αγίου Γεωργίου Ζωγράφου, ενθρονισθείς από την Ιερά Κοινότητα του Αγίου Όρους. Ήταν ο πρώτος Ρουμάνος ηγούμενος στη νεότερη ιστορία του Αγίου Όρους. Στη μονή βρήκε ακαταστασία, λειψανδρία κι ερήμωση. Στη δεκαετία που παρέμεινε, προσπάθησε υπομονετικά κι επίμονα να την οργανώσει, ν’ αυξήσει τους λίγους Βούλγαρους μοναχούς που βρήκε, να εξωραΐσει το Καθολικό, να τακτοποιήσει το τυπικό και ν’ ανακαινίσει κάπως τα κτίρια. Κατόπιν επέστρεψε πάλι στο Κελλί του Αγίου Υπατίου.

Προηγούμενος Μονής Ζωγράφου Γέροντας Δομέτιος Τριχινέας 2

Υπήρξε διακριτικός, απλός και ταπεινός εξομολόγος. Ήταν Πνευματικός και των πατέρων της μονής Κωνσταμονίτου. Από το πετραχήλι του πέρασαν πολλοί μοναχοί και λαϊκοί, Έλληνες, Ρουμάνοι και Βούλγαροι. Ήταν άνθρωπος αγάπης και υπομονής. Προσπαθούσε, όσο μπορούσε, με κάθε τρόπο να βοηθήσει τους σε διάφορους πειρασμούς συνανθρώπους του.

Έφτιαχνε μόνος του διάφορες συνταγές από βότανα, για διάφορες ασθένειες, και αρκετοί γίνονταν καλά. Μάλλον βοηθούνταν από την προσευχή του και την ευχή που διάβαζε. Για να κρύβει την αρετή του, έλεγε πως τα βότανα έκαναν καλά τους ασθενείς.

Στο απέριττο κελλί του, ανάμεσα στις πολλές εικόνες που είχε, ξεχώριζε μία εικόνα της Παναγίας, Την είχε ιδιαίτερη ευλάβεια και συχνά την κατασπαζόταν, αναδέδουσα μία υπέροχη ευωδία. Δεν ήταν από πλευράς τέχνης σπουδαία. Ήταν μία εικόνα νεότερης τέχνης, του 19ου αιώνα, μ’ ένα επάργυρο πουκάμισο.

Ο ιερομόναχος Δομέτιος σ’ έναν επισκέπτη του έλεγε: “Να ζούμε τη ζωή του Χριστού, ν αγαπούμε και να μελετούμε το Ευαγγέλιο, ν’ αγαπούμε τον Χριστό πρώτα, πολύ και πάνω άπ’ όλα, που είναι ο μόνος αληθινός διδάσκαλος. Οι πιστοί να τηρούν τις θείες εντολές, να έχουν καθαρή εξομολόγηση, συχνή θεία μετάληψη με δάκρυα κι ελπίδα δυνατή στο έλεος του Παντοδύναμου και Παναγάθου Θεού…”

Ανεπαύθη εν Κυρίω ο θεοτοκοφιλής Ζωγραφίτης Προηγούμενος την ημέρα της εορτής των Εισοδίων της Θεοτόκου, στις 21.11.1985.

Πηγές – Βιβλιογραφία:

Ioanichie Balan archim., Archimandrite Dometian Trihenea, The Orthodox word 216/2001, σσ. 26-38 (μετάφραση Ιερομονάχου Σισώη, τον οποίο ευχαριστούμε).

Μοναχού Μωυσέως Αγιορείτου, Μέγα Γεροντικό εναρέτων αγιορειτών του εικοστού αιώνος Τόμος Γ΄ – 1984-2000, Εκδόσεις Μυγδονία, Α΄ Έκδοσις, Σεπτέμβριος 2011

Ηγούμενος Ευθύμιος Ζωγραφίτης (26/10/1926 – 21/11/1994)

Ο Καθηγούμενος του Ζωγράφου Ευθύμιος γεννήθηκε στις 26-10-1926 στο χωριό Έντσεβτσι της επαρχίας Βελίκο Τίρνοβο της Βουλγαρίας. Στην βάπτιση του δόθηκε το όνομα Μπογκομίλ. Από μικρός διεκρίνετο για την εξυπνάδα και την σεμνότητά του. Τελείωσε αριστούχος το Γυμνάσιο.

Ο πατέράς του είχε σκοπό να τον αφήση διάδοχο στις δουλειές του, αλλά όταν ο Μπογκομίλ τελείωσε την στρατιωτική του θητεία ανακοίνωσε στους γονείς του ότι θέλει να γίνη ιερέας στο χωριό του.

Γράφτηκε στην Ιερατική Σχολή πού τότε βρισκόταν στη Μονή Τσερεπίς. Τελείωσε σε τρία χρόνια με άριστα και επέστρεψε στο χωριό του όπου όλοι τον περίμεναν να χειροτονηθή. Ήταν αγαπητός σε όλους για την πραότητά του, την σεμνότητα, τον ήσυχο και αγαθό χαρακτήρα του. Έπρεπε όμως να βρή πρώτα πρεσβυτέρα. Επειδή ήταν άπειρος από τέτοια, παρεκάλεσε γνωστό του ιερέα να του βρή εκείνος πρεσβυτέρα. Αυτή όμως πού του βρήκε δεν ήταν κατάλληλη. Τότε έφυγε από το χωριό του και για δέκα χρόνια, από το 1951 μέχρι το 1961, εργάσθηκε σε οικοδομικές εργασίες. Τηρούσε όμως τις ευλαβικές αρχές του και παρέμενε πιστό τέκνο της Εκκλησίας.

Αρχές του 1962 πήγε να μονάση στην Μονή της Μεταμορφώσεως Πρεομπραζένσκι κοντά στο Βελίκο Τίρνοβο. Μετά την καθιερωμένη δοκιμασία έγινε μοναχός με το όνομα Ευθύμιος και το έτος 1963 χειροτονήθηκε ιερέας. Όταν άκουγε τον κανόνα του Όρθρου έκανε σταυρό και μετάνοια σε κάθε τροπάριο. Όταν πήγαιναν εκεί μαθητές της Ιερατικής Σχολής και του ζητούσαν ευλογία ήταν πιά ιερομόναχος, τους ευλογούσε, αλλά φιλούσε και αυτός το χέρι τους.

Το 1964 τον έστειλαν για εφημέριο στο κοντινό γυναικείο Μοναστήρι Πέτρου και Παύλου. Το Μοναστήρι είχε καή και ο παπα-Ευθύμιος εργαζόταν με τις αδελφές για την ανοικοδόμηση. Έκαναν βαρείες χειρωνακτικές εργασίες. Μόνοι τους έκαναν πλιθιά από χώμα. Παρά την κούραση όμως ποτέ δεν ξάπλωνε στο κρεββάτι, αλλά κοιμόταν λίγες ώρες σε μία καρέκλα. Από την πολλή ορθοστασία έσπασαν οι φλέβες στα πόδια του και τα τύλιγε με γάζες. Φορούσε κατάσαρκα αλυσίδες πού του δημιούργησαν πληγές στην πλάτη.

Τότε, επειδή η Ιερά Μονή Ζωγράφου στο Αγίου Όρος έπασχε από λειψανδρία, η Ιερά Σύνοδος της Βουλγαρικής Εκκλησίας απεφάσισε να στείλη μερικούς μοναχούς για να την επανδρώσουν. Όταν πρότειναν και στον παπα-Ευθύμιο, το δέχθηκε με μεγάλη χαρά και στις 21-10-1969 ήρθε με τον παπα-Ιωάννη από το ίδιο Μοναστήρι στο Ζωγράφου.

Ηγούμενος τότε ήταν ο Ρουμάνος παπα-Δομέτιος, από το Βατοπεδινό Κελλί του Αγίου Υπατίου. Είχαν συμφωνήσει να αναλάβη αυτός Ηγούμενος προσωρινός, χωρίς να εγκατάλειψη το Κελλί του, και όταν βρεθή κάποιος Βούλγαρος, να παραδώση σ’ αυτόν την ηγουμενία. Μετά την ελευσή του ο παπα-Ευθύμιος κέρδισε την εμπιστοσύνη των πατέρων. Το 1971 τον έκαναν Προϊστάμενο και στις 3-11-1975 τον εξέλεξαν ομόφωνα Ηγούμενο για την αρετή του. Αυτός όμως από ταπείνωση δεν ήθελε με κανένα τρόπο να αναλάβη. Αρνιόταν σταθερά, αλλά και οι πατέρες επέμεναν. Τότε του εμφανίστηκε η Παναγία και του είπε: «Πρέπει να δεχθής, δεν υπάρχει άλλος». Έτσι έγινε Ηγούμενος με εντολή της Παναγίας. Κράτησε όμως την απλότητα και την ταπείνωση και ως Ηγούμενος για 25 χρόνια.

Ποτέ του δεν προέβαλλε τον εαυτό του και δεν φαινόταν σαν Ηγούμενος, αλλά ήθελε να είναι στην αφάνεια. Ήταν πρώτος στα διακονήματα και θυσιάστηκε για το Μοναστήρι του.

Εκτός από τα καθήκοντα του Ηγουμένου εκτελούσε και καθήκοντα γραμματέα. Διάβαζε τα γράμματα και απαντούσε. Στην Βουλγαρία είχε μάθει λίγα Ελληνικά, αλλά στο Μοναστήρι τα καλλιέργησε περισσότερο, ώστε να μπορή να διαβάζη, να γράφη στην καθαρεύουσα και να συνεννοήται με τους Έλληνες προσκυνητές και τους κρατικούς υπαλλήλους.

Ο ίδιος έκανε και τον Οικονόμο. Μόνος του μετέβαινε στην Θεσσαλονίκη να ψωνίση για τις ανάγκες του Μοναστηριού. Πηγαίνοντας στην αγορά με μία γαλάζια παλαιά τσάντα ποτέ δεν χρησιμοποίησε ταξί, αλλά κουβαλούσε μόνος του στα χέρια τα ψώνια στο Κονάκι. Όταν τελείωνε, πήγαινε πάλι με το λεωφορείο στο πρακτορείο Χαλκιδικής και από κει στο Μοναστήρι με ολα τα πράγματά του.

Κατά την διαμονή του στην πόλη περνούσε πολύ άπλά και ασκητικά. Ποτέ δεν παρέλειπε τις ακολουθίες. Τις έκανε όλες με το κομποσχοίνι, το Ψαλτήρι και ένα προσευχητάριο, γιατί δεν υπήρχαν τα απαραίτητα βιβλία. Όταν ερχόταν η ώρα της ακολουθίας, κλεινόταν στο δωμάτιό του και προσευχόταν. Έκανε μάλιστα πολλές μετάνοιες και, αν κάποιος χτυπούσε την πόρτα, δεν άνοιγε. Την πόρτα όμως δεν την κλείδωνε και, αν κάποιος έμπαινε μέσα για να τον ρωτήση κάτι, έλεγε τα απαραίτητα και συνέχιζε.

Το πρωΐ έκανε τον Όρθρο και καθυστερούσε. Πολλές φορές ο Επίτροπος πού ήταν μαζί του έχανε την υπομονή του. Χτυπούσε την πόρτα, για να τελείωση ο Γέροντας και να προλάβουν τις δουλειές. Αλλά ο Γέροντας δεν βιαζόταν. Έπρεπε πρώτα να τελείωση όλα τα πνευματικά του καθήκοντα και τότε ξεκινούσαν για τις δουλειές τους, χωρίς να πάρουν πρωϊνό.

Όταν το απόγευμα επέστρεφαν κατάκοποι στο Κονάκι, μέχρι να μαγειρέψουν κανένα λάχανο, ο Επίτροπος πεινούσε και έπαιρνε λίγο ψωμί και κανένα φρούτο. Ο Γέροντας υπομονετικά ετοίμαζε το φαγητό και έτρωγε μόνο στην τράπεζα. Εκτός τραπέζης ποτέ δεν έτρωγε τίποτε, ούτε στο Μοναστήρι ούτε εκτός.

Σε Εστιατόρια ποτέ δεν πήγαινε για φαγητό. Έλεγε ότι αυτό δεν αρμόζει στον μοναχό. Κάποτε ο Επίτροπος επέμενε και κάνοντας υπακοή πήγαν να φάνε σ’ ένα Εστιατόριο. Αλλά, ενώ έτρωγαν, φαινόταν ότι στενοχωριέται πολύ. Όταν δεν είχαν φαγητό στο Κονάκι, έσπαζε μερικά καρύδια και περνούσε το βράδυ.

Κάποτε πήρε από την Τράπεζα για τις ανάγκες της Μονής περίπου ένα εκατομμύριο δραχμές. Για την εποχή εκείνη, το 1986, ήταν αρκετά χρήματα. Φαίνεται ότι κάποιος τον παρακολούθησε και μόλις βγήκε, άρπαξε την παλαιά τσαντούλα του με τα χρήματα και εξαφανίστηκε με μεγάλη ταχύτητα πάνω σε μηχανή. Ο Γέροντας πρόλαβε μόνο να φωνάξη: «Περίμενε, γιατί τα παίρνεις; Αυτά είναι μοναστηριακά χρήματα».

Το βράδυ ανέφερε το γεγονός στον Επίτροπο, αλλά το έλεγε ήσυχα, χωρίς καθόλου να είναι στενοχωρημένος. Μετά κοιμήθηκε αμέσως σαν να μην είχε συμβή τίποτε. Πιθανώς είχε κάνει πολλή προσευχή για τον κλέφτη.

Όταν ήταν στην πόλη, δεν μετεωριζόταν κοιτάζοντας τι συμβαίνει γύρω του. Ήταν προσεκτικός. Γι; αυτό κατώρθωνε να διαφύλαξη την καλή του πνευματική κατάσταση. Και όταν επέστρεφε στο Μοναστήρι, αμέσως έπαιρνε εφημερία, γιατί ήταν λίγοι οι ιερείς. Από το ταξίδι κουρασμένος όπως ήταν, έβαζε το πετραχήλι και άρχιζε τον Εσπερινό. Την άλλη μέρα στην Θεία Λειτουργία διαβάζοντας το Ευαγγέλιο προς το τέλος η φωνή του άλλαζε από την κατάνυξη και τα μάτια του γέμιζαν δάκρυα. Η εξοδός του στον κόσμο δεν τον αλλοίωνε, γιατί είχε νήψη και έβγαινε από ανάγκη. «Προερχόμενος ο λόγω, ου προερχόμενος».

Κατάνυξη αισθανόταν και όταν την Κυριακή εσπέρας διάβαζε τους Χαιρετισμούς του αγίου Γεωργίου. Όταν δεν λειτουργούσε, καθόταν στον χορό και του άρεσε πολύ να διαβάζη και να ψέλνη. Διάβαζε Ψαλτήρι, Κανόνες, Ώρες, αργά και καθαρά, χωρίς να βιάζεται. Όταν στον άλλο χορό δεν υπήρχε κανείς, τότε αγόγγυστα έλεγε ο ίδιος και τα του άλλου χορού. Ούτε παρατηρούσε τους μοναχούς για τις ελλείψεις ούτε κατέκρινε κάποιον, αλλά πάντα ήταν ειρηνικός και σιωπηλός.

Επειδή τότε οι πατέρες της Μονής προέρχονταν από διάφορα μοναστήρια της Βουλγαρίας, δεν τηρούσαν αυστηρή κοινοβιακή τάξη. Ο Γέροντας, όταν δεν του το ζητούσαν, δεν επενέβαινε στην προσωπική τους ζωή. Τους φερόταν με αγάπη μητρική, αλλά για δύο πράγματα ήταν ανένδοτος. Δεν επέτρεπε συνομιλίες στην Εκκλησία και, αν δύο πατέρες ήταν μαλωμένοι, επέμενε πριν από τον Όρθρο να έχουν συμφιλιωθή.

Επέμενε οι ακολουθίες να γινωνται με τάξη και ευλάβεια, χωρίς να συντομεύωνται. Κάποτε από λάθος του τυπικάρη δεν διάβασαν έναν κανόνα στην Θεοτόκο. Ο ίδιος ο Γέροντας πήρε κάποιον μοναχό ύστερα και τον διάβασαν μόνοι τους στο παρεκκλήσι της Παναγίας. Αν και νύσταζε, πολεμούσε τον ύπνο και διάβασαν τον κανόνα.

Πώς να μή νυστάζη ο Γέροντας πού συνεχώς έτρεχε στα διακονήματα και κοιμόταν ελάχιστα ή και καθόλου ορισμένες νύχτες; Συχνά συνέβαινε το εξής: Επέστρεφε από την Θεσσαλονίκη, έπαιρνε εφημερία και μετά τον Εσπερινό πήγαινε μέχρι αργά τη νύχτα να ζυμώση και να κάνη τα πρόσφορα. Ύστερα ετοιμαζόταν για να λειτουργήση και πήγαινε αμέσως στην Εκκλησία, χωρίς να κλείση μάτι. Φυσικό ήταν να νυστάζη με τόση κούραση και χωρίς ύπνο. Κάποτε πού μετέφερε χόρτα με το τρακτέρ τον πήρε ο ύπνος πάνω στο τιμόνι και έπεσε με το τρακτέρ στο ποτάμι.

Τότε, του ξαναεμφανίσθηκε η Παναγία. Τον έσωσε, χωρίς να πάθη τίποτε, και του είπε: «Δεν πρέπει να κάνης υπερβολές. Αν δεν είχα έρθει, τι θα πάθαινες!».

Άλλη φορά μετά το Απόδειπνο πήγε στο Κελλί πού ονομάζεται «Πατητήρια», για να βγάλη το ρακί. Ξενύχτησε με τους εργάτες. Είχε ρωτήσει με ταπείνωση ο Ηγούμενος τον Επίτροπο, αν θα ερθη κάποιος μοναχός μαζί τους, αλλά ο Επίτροπος έκρινε καλύτερα να μείνη ο Ηγούμενος με τους εργάτες, για να μην κάνουν κατάχρηση με το ρακί. Το πρωΐ κατά τις 3 έφερε το ρακί και το έβαλε στο υπόγειο. Ύστερα φόρεσε το ράσο και το κουκούλι και πήγε στην Εκκλησία. Ο Εκκλησιαστικός τα είδε αυτά όταν πήγε να χτυπήση το τάλαντο. Και όταν κάποιος από τους πατέρες τον κατέκρινε γιατί νύσταζε στην ακολουθία, ο Ηγούμενος πού άκουσε δεν μίλησε, αλλά μίλησε ο Εκκλησιαστικός και θαύμασαν την ταπείνωση και την αυταπάρνηση του Γέροντα.

Άλλη φορά έψαχνε όλη τη νύχτα να βρη κάποια έγγραφα στο Αρχείο και δεν κοιμήθηκε καθόλου. Την άλλη μέρα πήγε στην Σιμωνόπετρα για να φωτοτυπήση τα έγγραφα. Του πρότειναν να λειτουργήση και προετοιμάστηκε, χωρίς πάλι να κοιμηθή. Λειτουργούσε απλά, ταπεινά και με συναίσθηση. Ήταν άριστος λειτουργός και ήξερε πολλές ευχές από στήθους.

Προς όλους έδειχνε αγάπη, χωρίς να διακρίνη εθνικότητα, θέση κοινωνική και άλλα παρόμοια. Όσοι τον γνώρισαν ομολογούν την ταπείνωση και την αγάπη του, από τους Αστυνομικούς στο φυλάκειο της Μονής μέχρι Αρεοπαγίτες από την Αθήνα.

Ο Κυριάκος Κεσκεσιάδης πού υπηρέτησε ως Αστυνομικός στο Ζωγράφου για πολλά χρόνια, έλεγε: «Ο Γέροντας ποτέ του δεν αρνήθηκε καμμία εξυπηρέτηση στους Αστυνομικούς και στους εργάτες. Είχαμε φιλία και πολλές φορές πήγαινα στο Ηγουμενείο. Συχνά συνέβαινε, όταν μιλούσαμε, να νυστάζη από κούραση. Πήγαινε και έκανε όλες τις δουλειές. Δεν είχε βοηθούς. Πάντα ήταν με το χαμόγελο και ποτέ δεν θύμωνε.

»Μία φορά συνέβη τα εξής: Είχα βγη για κυνήγι και ήμουν μέσα στο ποτάμι σε κάτι βάτα. Όταν νύχτωσε, κάποια στιγμή άκουσα να πλησιάζη κάτι κάνοντας θόρυβο και σπάζοντας τα κλαδιά. Δεν ήταν γουρούνι, γιατί θα με μύριζε. Έφεξα με τον φακό, φώναξα και άκουσα να ανεβαίνη πάνω στον δρόμο. Σκέφτηκα ότι μπορεί να είναι κάποιος κλέφτης και έτρεξα πίσω του. Τελικά είδα τον Γέροντα πού προσπαθούσε να μπη στο αυτοκίνητο. Τον ρώτησα:

— Γιατί δεν απάντησες;

— Φοβήθηκα, δεν ήξερα ποιος είναι.

— Τί έψαχνες εκεί κάτω; Ρώτησα πάλι.

— Ένα χόρτο για να το βάλω μέσα στα βαρέλια του κρασιού και ήξερα ότι εκεί φυτρώνει.

Ο κ. Γεώργιος Σιδηρόπουλος, τελωνειακός, αναφέρει: «Στο Άγιον Όρος υπηρέτησα το 1977 και από το 1987 εως το 1992 στο Ζωγράφου. Πριν πάω μόνιμα στο Ζωγράφου, πήγαινα για προσκύνημα και έβλεπα τον Γέροντα. Τον γνώρισα σαν έναν αληθινό μοναχό, άνθρωπο της προσευχής. Ήταν Ηγούμενος, αλλά στην όψη ήταν σαν ασκητής, αναχωρητής. Αγαπούσε όλους και τους πατέρες και τους προσκυνητές και τους εργάτες, ενώ πολλές φορές τους εξυπηρετούσε μόνος του στην τράπεζα και στο Αρχονταρίκι, Πάντοτε φαινόταν κουρασμένος, αλλά ποτέ δεν αρνήθηκε να δεχθή κάποιον για εξομολόγηση ή συζήτηση. Είχε πολλή υπομονή και καλωσύνη και ποτέ δεν παραπονιόταν.

»Όταν πήγα να υπηρετήσω στο Ζωγράφου, το κτίριο όπου στεγαζόταν το Τελωνείο ήταν σε άσχημη κατάσταση. Ο Γέροντας ενδιαφέρθηκε και με ενθάρρυνε να κάνω υπομονή, συγχρόνως έστειλε και εργάτες να κάνουν τις απαραίτητες διορθώσεις.

»Τον έβλεπα να δουλεύη παντού· στην Εκκλησία, στο Αρχονταρίκι, στην τράπεζα, στον κήπο.

Όταν ήταν ανάγκη έκανε και τον οδηγό για να μεταφέρη προσκυνητές ή πατέρες.

»Κάποτε πλησίαζε η πανήγυρη της Μονής και συζητούσαμε για το πώς θα οικονομήσουμε τα ψάρια. Του πρότεινα να πάω έξω και να αγοράσω. Ο ίδιος όμως μού πρότεινε να ρίξουμε δίχτυα στην θάλασσα. Πιάσαμε 80 κιλά ψάρια πού έφτασαν για την πανήγυρη.

»Άλλη φορά ήταν χειμώνας και έρριξε πάνω από ένα μέτρο χιόνι. Οι προσκυνητές είχαν αποκλειστή και ανησυχούσαν. Ο Γέροντας είπε “θ’ ανοίξουμε το μονοπάτι”, και ξεκίνησε πρώτος- τον ακολούθησαν και άλλοι και άνοιξαν το μονοπάτι.

»Όταν τον επισκεπτόμουν στο Ηγουμενείο, έβλεπα ότι, όταν ήθελε να ξεκούραστη, δεν ξάπλωνε, αλλά καθόταν σε καρέκλα. Τον ρώτησα: -Γιατί δεν ξαπλώνεις;

— Ο μοναχός πρέπει πάντα να είναι έτοιμος, σε εγρήγορση, γιατί δεν ξέρει πότε θα τον καλέσει ο Κύριος, είτε εδώ να του ανάθεση κάποια διακονία είτε να τον πάρη κοντά Του.

»Ο Γέροντας μού συνέστησε να ξεκουράζωμαι και εγώ σε καρέκλα, και προσπαθούσα να τον μιμούμαι. Επίσης ο Γέροντας δεν αναπαυόταν στην πολλή ζέστη τον χειμώνα. “Έλεγε: Η ζέστη μας κάνει χαλαρούς και η καλοπέραση δεν αρμόζει σε μοναχό”.

»Με βοήθησε να καταλάβω το νόημα της ζωής. Με συμβούλευε: “Να αγαπάς τον πλησίον όπως τον εαυτό σου”. Από τον Γέροντα διδάχθηκα να προσπαθώ να κάνω το καλύτερο δυνατό για τους ανθρώπους. Απ’ αυτόν έμαθα τις βασικές αρετές, αγάπη προς τον Θεόν και τον πλησίον.

»Αισθανόμουν χαρά να είμαι μαζί του. Κάπου-κάπου μού έκανε την τιμή να έρχεται στο Τελωνείο και να συνομιλή μαζί μου. Ήταν πολύ ταπεινός.

»Οι προσκυνητές, όταν τον έβλεπαν, μου έλεγαν: “Αυτός ο μοναχός πρέπει να είναι πολύ ευλαβής και εργατικός”. Και όταν τους έλεγα ότι είναι Ηγούμενος, χαίρονταν ακόμη περισσότερο.

»Όταν έπιανα λίγα ψάρια, έδινα και στον Γέροντα, όταν ερχόταν να με δή στο Τελωνείο. Δεν ήθελε να πάρη τίποτε. Έπαιρνε μόνο μισό ψαράκι, για να μην στενοχωρηθώ.

»Όταν έμενα μόνος μου στο Τελωνείο στον Αρσανά, δεν φοβόμουν γιατί έλεγα: “Έχω τον άγιο Γεώργιο πού με φυλάει, και τον Γέροντα πού προσεύχεται για μένα”. Μέχρι σήμερα, όταν τον θυμούμαι, αισθάνομαι μεγάλη χαρά».

Κάποιος ιεροδιάκονος Αγιορείτης εξέφρασε την επιθυμία του να μή βγη ποτέ από το Όρος, και προσευχόταν γι’ αυτό στην Παναγία. Όταν ο Γέροντας το έμαθε, είπε: «Αυτό είναι το πρώτο πράγμα πού πρέπει να ζητήση ο καλός μοναχός από την Παναγία. Όσες φορές ο μοναχός βγαίνει έξω στον κόσμο, χάνει από τον μισθό του».

Ο κατά σάρκα πατέρας του π. Μάρκου από την Κωνσταμονίτου ήταν παρών κάποτε στον Αρσανά πού ενας λαϊκός από την Χαλκιδική για άγνωστο λόγο άρχισε να βρίζη τον Γέροντα με άπρεπα λόγια. Ο ταπεινός Γέροντας κατέβασε το κεφάλι του και δεν είπε τίποτε. Στην θέση πού στεκόταν ο λαϊκός υπήρχε μία παλαιά πέτρινη γέφυρα. Μετά από μία εβδομάδα ο ίδιος λαϊκός βρισκόταν πάλι σε αυτή την θέση κάτω από την γέφυρα. Ξαφνικά χωρίς καμμία ορατή αιτία η γέφυρα σωριάστηκε επάνω του και ο άνθρωπος πέθανε κάτω από τις πέτρες.

Μαρτυρία Άγιορείτου:

«Ο γέροντας Ευθύμιος ήταν σεμνός, σοβαρός, και ταυτόχρονα μειλίχιος, χαρούμενος, εργατικός και φιλακόλουθος. Εμφορείτο από φόβο Θεού και από βαθειά συναίσθηση της μοναχικής του ιδιότητος και της διακονίας του στο Μοναστήρι.

»Παρ΄ όλο πού ήταν προσηνής, εν τούτοις δεν μπορούσες να χάσης τον σεβασμό και το απαρρησίαστο, διότι ήταν πνευματικός μοναχός πού μέλημά του ήταν η αδιάλειπτη προσευχή. Ένιωθες ότι βιώνει καταστάσεις πνευματικές. Ζούσε σαν απλός μοναχός και δεν απολάμβανε τις τιμές του αξιώματός του ως Ηγούμενος.

»Πάντα ζούσε με την αγωνία για το Μοναστήρι του πού έπασχε από λειψανδρία και είχε πολλά κτιριακά προβλήματα. Κατάφερε όμως παρά τις δυσκολίες να κράτηση το Μοναστήρι, διότι είχε πίστη στον Θεό, αγάπη στον άγιο Γεώργιο και φρόντιζε όσο μποροΰσε για τα υλικά και τα πνευματικά».

Όσες φορές κάποιος δύστροπος μοναχός του φερόταν υβριστικά αποκαλώντας τον «ψοφίμι», ο Γέροντας δεν μιλούσε καθόλου. Αργότερα αυτός ο μοναχός είχε πολλούς πειρασμούς και τελικά έφυγε από το Μοναστήρι. Ήταν ταμίας, και όταν παρέδωσε το ταμείο, βρήκαν ελλείψεις. Μερικοί πρότειναν να τον δικάσουν, αλλά ο ανεξίκακος Γέροντας πήρε το μέρος του: «Δεν είναι σωστό, είμαστε μοναχοί», είπε.

Ο Ηγούμενος Ευθύμιος ήταν άνθρωπος ευλαβής, με εσωτερική κρυφή εργασία και αγαπούσε την προσευχή. Έλεγε πάντοτε την ευχή και διάβαζε τα βιβλία των νηπτικών πατέρων, ιδιαιτέρως του αββά Ισαάκ του Σύρου και τον Βίο και τα εργα του Αγίου Παϊσίου Βελιτσκόφσκυ. Έλεγε σε υποψήφιο μοναχό ότι το βιβλίο είναι σαν καθρέφτης, γιατί με αυτό βλέπεις τον εαυτό σου, την κατάστασή σου.

Δεν έλειπε από την ακολουθία και παρά τις πολλές του υποχρεώσεις εύρισκε τον χρόνο να κάνη τα πνευματικά του καθήκοντα.

Κάποτε νοσηλευόταν στο Νοσοκομείο, γιατί έπεσε από μία λωτιά. Εκεί δεν άφηνε τα πνευματικά του και προσπαθούσε να τα τελειώνη, πριν ξυπνήσουν οι άλλοι ασθενείς του θαλάμου του. Καθήμενος στο κρεββάτι έλεγε κάπως γρήγορα την ευχή. Τότε του εμφανίστηκε για τρίτη φορά η Παναγία. Την είδε καθαρά, ενώ από ευλάβεια και συστολή δεν τόλμησε να σήκωση τα μάτιά του για να την ξανακοιτάξη. Άκουσε να του λέη να μή βιάζεται όταν προσεύχεται.

Αυτό το γεγονός αναγκάστηκε να το διηγηθή σε κάποιον ιερομόναχο πού τώρα είναι Μητροπολίτης στην Βουλγαρία, γιατί κάποτε έκαναν ακολουθία στο Κονάκι στην Θεσσαλονίκη και ο τότε ιερομόναχος διάβαζε γρήγορα για να προλάβουν τις δουλειές.

Ο γέροντας Ευθύμιος αγαπούσε τις ολονύκτιες αγρυπνίες και συμμετείχε με χαρά. Έψελνε πολύ γλυκά και με ευλάβεια, αν και δεν ήξερε πολλά μουσικά. Συχνά, όταν έψελνε κάποιο τροπάριο, τον έπνιγε η κατάνυξη και αδυνατούσε να το τελείωση.

Ήταν πραγματικός ησυχαστής, αν και όλη μέρα δεν σταματούσε να εργάζεται παντού. Κάποιος μοναχός του πρότεινε ν’ αφήσουν το Μοναστήρι και να ησυχάσουν στον Αρσανά. Ο Γέροντας πού ζούσε στην καρδιά του την ησυχαστική ζωή, δεν δέχθηκε, αν και το επιθυμούσε: «Καλή είναι η ησυχία, αλλά δεν μπορώ να αφήσω το Μοναστήρι», είπε.

Ήταν πραγματικός Ηγούμενος και εφάρμοσε πλήρως και κατά γράμμα το ρητό: «Και ο ηγούμενος έστω ως ο διακόνων». Έκανε όλες τις δουλειές, σαν να ήταν ο τελευταίος εργάτης. Μετά την ακολουθία φορούσε ένα παλαιό ζωστικό κοντό, και πήγαινε να καθαρίση τον δρόμο προς τις μάννες του νερού, ή έφτιαχνε τις βλάβες στον αγωγό του νερού. Κάποτε πού είχε μία σοβαρή βλάβη πήγαν πολλοί, και επειδή δεν τελείωνε η δουλειά, οι άλλοι κουράστηκαν και έφυγαν. Τελικά έμενε ο Γέροντας με τον Επίτροπο και έσκαψαν για να βρουν την βλάβη. Και ενώ είχε νυχτώσει, ο Γέροντας συνέδεσε με πολλή τέχνη τους σωλήνες και γύρισε στο Μοναστήρι στη 1 μετά τα μεσάνυχτα. Ο αγωγός δουλεύει μέχρι σήμερα.

Ο ίδιος έφτιαχνε τις σκεπές, μάζευε τα καρύδια και τα άλλα φρούτα και ανέβαινε στα δένδρα ως την κοίμησή του. Ήταν μάγκιπας και προσφοράρης. Έκανε το κρασί και έβγαζε το ρακί τις νύχτες, μόνος του ή με έναν λαϊκό εργάτη· με τον Μήτσο τον μάγειρα κουβαλούσε ζεστό νερό για να μην ενοχλή άλλους.

Όταν κάποιος μοναχός ήρθε από την Βουλγαρία για να μονάση στο Ζωγράφου, ο Γέροντας κατέβηκε με τα μουλάρια στον Αρσανά, για να τον περιμένη. Τον δέχθηκε με αγάπη και εγκαρδιότητα, του φίλησε το χέρι και τον ασπάστηκε. Μαζί πήγαν στις Καρυές για να τακτοποιήσουν τα χαρτιά, ενώ στο Κονάκι ο Γέροντας μαγείρεψε φασόλια και του παρέθεσε τράπεζα.

Παρ’ όλα αυτά μερικοί τον κατηγορούσαν ότι δεν κάνει έργα στο Μοναστήρι. Αλλά τότε ήταν δύσκολη η κατάσταση. Αν και ήθελε, δεν μπορούσε να κάνη πολλά πράγματα, διότι έλειπαν τα χρήματα και η Μονή έπασχε από λειψανδρία.

Προσπαθούσε να βοηθήση το Μοναστήρι, αλλά η καρδιά του δεν κολλούσε σε τίποτε υλικό. Είπε σε νέο μοναχό πού του πρότεινε κάποια σχέδια για την υλική άνοδο της Μονής: «Καλά είναι αυτά (οι οικοδομές κ.λπ.), αλλά να μην κολλάμε εκεί υπερβολικά».

Ήταν ασκητικός. Ενώ κουραζόταν τόσο πολύ, έτρωγε λίγο. Ήθελε το φαγητό να είναι απλά μαγειρεμένο. Όταν ο Επίτροπος πρότεινε να βάλουν και άλλα πράγματα συμπληρωματικά, ο Γέροντας έλεγε: «Δεν είναι ανάγκη. Έχομε στην τράπεζα αρκετά πράγματα. Είμαστε μοναχοί. Πρέπει να τρώμε πιο άπλά και λίγα πράγματα». Αλλά επέμενε πάντοτε να υπάρχη αρκετό ψωμί.

Όταν ξεχνούσαν να του βάλουν κάποιο φαγητό, δεν έκανε παρατήρηση ούτε το ζητούσε. Έτρωγε μόνο στην τράπεζα. Αν του πρότειναν να φάη κάτι, έστω και ελάχιστο, μετά το Απόδειπνο δεν δεχόταν.

Ποτέ του δεν κατέκρινε κανέναν. Κακός λόγος δεν έβγαινε από το στόμα του. Είχε λεπτότητα, αρχοντιά, και δεν μιλούσε περιφρονητικά για κανέναν.

Όλοι οι πατέρες της Μονής είχαν πάει τουλάχιστον μία φορά στα Ιεροσόλυμα. Ο Γέροντας δεν πήγε ποτέ. Τον τελευταίο χρόνο της ζωής του είπε σε κάποιον: «Κάθε Θεία Λειτουργία είναι σαν να πας στα Ιεροσόλυμα».

Αγαπούσε εξ ίσου όλους. Αυτό το ομολογούν Βούλγαροι, Έλληνες, Ρώσσοι και όσοι τον γνώρισαν. Αγαπούσε θερμά την Πατρίδα του, αλλά με πνευματικό τρόπο, χωρίς εθνικισμό.

Τότε πού στην Βουλγαρία επικρατούσε η αθεΐα των κομμουνιστών, ο Γέροντας με πρωτοβουλία δική του εξέδωσε πνευματικά βιβλία και τα έστελνε στην Βουλγαρία για να στηρίξουν τους πιστούς. Αν και το Μοναστήρι δεν είχε πολλά έσοδα, δαπάνησε για αυτό το σκοπό τρισήμισι εκατομμύρια δραχμές.

Ο ίδιος ήταν τελείως ακτήμων. Για ένα διάστημα έστελναν από την Σύνοδο της Εκκλησίας της Βουλγαρίας μία χρηματική βοήθεια στον κάθε μοναχό. Ο Γέροντας ποτέ δεν άγγιξε αυτά τα χρήματα. Τα έβαζε σε μία γωνιά και μετά έλεγε στον Επίτροπο να τα πάρη και να τα βάλη στην Εκκλησία.

Πάντοτε φορούσε παλαιά. Κάποτε αγόρασε ένα κοντό ζεστό για τον χειμώνα. Ένας μοναχός τον ρώτησε γιατί δεν αγόρασε και γι΄ αυτόν. Την άλλη μέρα του το έδωσε και αυτός έβαλε πάλι το παλαιό κοντό του. Έπλενε τα ρούχα μόνος του με τα χέρια με κρύο νερό ακόμη και τον χειμώνα.

Υπεραγαπούσε και ευλαβείτο πολύ την Παναγία. Έλεγε πολλές φορές με κατάνυξη, πώς αυτή μόνη της ανέβηκε τα σκαλοπάτια του ναού, όταν ήταν τριών χρόνων.

Αν και είχε πολλά τάλαντα και πολλές γνώσεις, ποτέ δεν καυχιόταν, αλλά αντιθέτως, όταν έκανε κάποια εργασία, πάντοτε ρωτούσε κάποιον άλλον πώς να την κάνη για να μην κάνη το θέλημά του. Στην Γεροντική Σύναξη έλεγε την γνώμη του, αλλά δεν προσπαθούσε να την επιβάλλη. Σιωπηλά προσευχόταν και μετά από συζητήσεις γινόταν αυτό πού ήθελε ο Γέροντας.

Για άσκηση σπάνια άναβε σόμπα. Όταν ήθελε καμμία φορά να ζεσταθή και η ώρα ήταν προχωρημένη, πήγαινε στο μαγειρείο και καθόταν δίπλα στην σόμπα. Αλλά επειδή πάντα του έλειπε ύπνος, αμέσως άποκοιμόταν. Ο Μήτσος από σεβασμό στεκόταν δίπλα του, για να φυλάη τον Γέροντα μην πέση από την καρέκλα. Αλλά και αυτός νύσταζε και κοιμόταν όρθιος.

Ποτέ του δεν ξάπλωσε σε κρεββάτι για να αναπαυθή, αλλά καθόταν σε μία καρέκλα η σ’ έναν καναπέ. Ήθελε σαν τον στρατιώτη να είναι πάντα έτοιμος. Έτσι τον βρήκαν οι πατέρες, καθισμένον στον καναπέ μετά από την αγρυπνία των Εισοδίων, στις 21-11-1994, ενώ η καθαρή ψυχή του είχε πετάξει στους ουρανούς κοντά στον Χριστό πού αγάπησε από μικρός και διηκόνησε ποικιλοτρόπως σε όλη του την ζωή.

Οι πατέρες παρατήρησαν πάνω στο κρεββάτι του ένα παχύ στρώμα σκόνης και αράχνες.

Σε αυτή την ζωή ο γέροντας Ευθύμιος δεν χόρτασε τον ύπνο, δεν ξεκουράστηκε σαν άνθρωπος, αλλά τώρα ο Κύριος, ο δίκαιος κριτής, ας τον ανάπαυση εν τη αγήρω μακαριότητι.

Όσοι τον γνώρισαν, τον θυμούνται με συγκίνηση ως άγιο άνθρωπο.

Την ευχή του να έχουμε. Αμήν.

Πηγή: Από την Ασκητική και Ησυχαστική Αγιορείτικη Παράδοση, § Ηγούμενος Ευθύμιος Ζωγραφίτης, Ιερόν Ησυχαστήριον «Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος», Μεταμόρφωση Χαλκιδικής, Α΄Έκδοση, Άγιον Όρος 2011

Αρχιεπίσκοπος Ιλαρίων Τρόϊτσκι (1886-1929) Ιερομάρτυς και πρόμαχος της Εκκλησίας του Χριστού

Posted by ΟΡΘΟΔΟΞΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ 

Αρχιεπίσκοπος Ιλαρίων Τρόϊτσκι

(1886-1929)

Ιερομάρτυς και πρόμαχος της Εκκλησίας του Χριστού

π.Ιωάννη Φωτόπουλου

Γνώρισμα του αληθινού φιλοσόφου είναι η ζωή του να συμφωνεί με τις πεποιθήσεις του. Ο Ιερομάρτυς Ιλαρίων δεν μας άφησε μόνο συγγράμματα με βαθύ περιεχόμενο και έμπνευση, αλλά και με τη ζωή του έδωσε μαρτυρία για τη μεγάλη τους σημασία. Τη διδασκαλία του περί Εκκλησίας τη βεβαίωσε με τη γεμάτη αυταπάρνηση διακονία του. Την απολογία του για τον μοναχισμό την επαλήθευση με τις μοναστικές του αρετές, και το κήρυγμα για ένα χαρούμενο Χριστιανισμό με τη μεγαλοψυχία του στο μαρτύριο. Η θεολογία του επισκόπου Ιλαρίωνος ποτέ δεν ήταν αφηρημένη και σχολαστική, αλλά πάντοτε είχε μεγάλη αμεσότητα με τη ζωή και τα ουσιαστικά της ερωτήματα. Και στις δημοσιευμένες εργασίες του βρίσκεται εκείνη η αντανάκλαση της αιωνιότητος που μας επιτρέπει να βλέπουμε τα πράγματα στη γνήσιά τους διάσταση.

Περιεχόμενα

Πρόλογος 
Εισαγωγικό σημείωμα που αφορά στην εργασία μας(μετάφραση, επιλογή και σύνθεση κειμένων) 
Δοκίμιο για τη ζωή και τα έργα  του ιερομάρτυρος αρχιεπισκόπου Βερέισκι 

Ι. ΒΙΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΛΑΡΙΩΝΟΣ 
Αρχή της επίγειας πορείας του 
Σπουδές στην Πνευματική Ακαδημία της Μόσχας – Ταξίδια στη Δύση 
Εκπαιδευτική δραστηριότητα  στην Πνευματική Ακαδημία της Μόσχας 
Η είσοδος του Βλαδίμηρου Τρόϊτσκι στον μοναχισμό και τον κλήρο 
Συμμετοχή στη Σύνοδο των ετών 1917-1918 
Δραστηριότητα κατά τα έτη 1918-1923 
Διωγμοί και τρεις συλλήψεις – Ο Ιλαρίων, επίσκοπος 
Εξορία στον Αρχάγγελο 
Στη Μόσχα. Δράση κατά των ανανεωτών. Συζητήσεις στο Πολυτεχνείο Σολοφκί 
«Δεν πειράζει πού άργησες να έρθεις στην εξορία… Και τώρα ακόμα σε δέχεται ο Θεός…». 

 Ορκισμένος εχθρός του ευσεβισμού και των ψευδοχαρισματούχων 

 Στοργικός ποιμένας 

Η σωτηρία του κομισαρίου Σούχοφ. 

Πάσχα στα Σολοφκί 

Αγώνες για την ενότητα της ρωσικής Εκκλησίας 
Πάσχα στο νησί Πόποβα 
Πίσω στα Σολοφκί. Νέα σχίσματα – νέοι αγώνες του αγίου 
Ο γολγοθάς του Αρχιερέως Ιλαρίωνος 
Η αγιοκατάταξη του ιερομάρτυρος Ιλαρίωνος 
Πιστή μαθήτρια άχρι θανάτου 
Δόξα τω Θεω πάντων ένεκεν!  

ΙΙ. ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΙΛΑΡΙΩΝΟΣ ΤΡΟΪΤΣΚΙ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΒΕΡΕΪΣΚΙ 

Το θεολογικό έργο του αγίου Ιλαρίωνος Τρόϊτσκι 

α) Η διατριβή του «Μελέτη ιστορική του Δόγματος περί Εκκλησίας» 

 β) Θεολογικά έργα του Αρχιμ. Ιλαρίωνος κατά τα έτη 1914-1916 
1. Δεν υπάρχει Χριστιανισμός χωρίς Εκκλησία 
Τι σημαίνει «πιστεύω στην Εκκλησία» 
Εκκλησιαστικές αλλοιώσεις Παπισμού-Προτεσταντισμού 
Δυτικές επιδράσεις στη ρωσική κοινωνία 
«Χριστιανισμός» χωρίς Εκκλησία! 
Συμπάθεια στον «Χριστιανισμό»,εχθρότητα προς την Εκκλησία 
Αυτονόητος ο αφορισμός των αποστατών της Εκκλησίας 
Υπάρχει Χριστιανισμός χωρίς Εκκλησία; 
Η Αγία Τριάς, πρότυπο της ενότητος της Εκκλησίας 
Η Εκκλησία κοινωνία αγάπης στον αντίποδα της «Βαβέλ» 
Για την ενότητα των ανθρώπων δεν επαρκεί η εντολή της αγάπης χωρίς την Εκκλησία 
Ενότητα των πιστών εν τη Θεία Ευχαριστία 
Το Άγιο Πνεύμα, πηγή της νέας εν τη Εκκλησία ζωής 
Η αγάπη συνδέεται με την Εκκλησία και πηγάζει από αυτήν 
Αδύνατη η προσωπική τελείωση χωρίς την ενότητα εκάστου στο Σώμα της Εκκλησίας 
Ο κομβικός ρόλος της Εκκλησίας στην πραγμάτωση της χριστιανικής ζωής 
Χριστιανός στην Καινή Διαθήκη σημαίνει μόνο να είσαι μέλος της Εκκλησίας 
Η ιεραρχική δομή του εκκλησιαστικού σώματος 
Άγιος Κυπριανός Καρθαγένης: Αίρεση και σχίσμα σημαίνει έλλειψη αγάπης, χωρισμός από την Εκκλησία 
Ο μακάριος Αυγουστίνος: Δεν υπάρχει αγάπη ούτε σωτηρία εκτός Εκκλησίας.
Αχώριστος ο Χριστιανισμός από την Εκκλησία 
Που οδηγεί ο χωρισμός του Χριστιανισμού από την Εκκλησία. Η αυθαίρετη και κακόβουλη 
ερμηνεία της Καινής Διαθήκης 
Ο «Χριστιανισμός» παραποιεί το πρόσωπο του Θεανθρώπου 
Το νόημα της Θείας Ενσαρκώσεως 
Ο μη εκκλησιαστικός Χριστιανισμός του Λέοντος Τολστόι 
Ο θρυμματισμός του Προτεσταντισμού 
Παγκόσμιος χριστιανικός φοιτητικός Σύνδεσμος και μια… παγκόσμια θρησκεία!
Η φιλαυτία αλλοιώνει το ιδεώδες της εκκλησιαστικής ζωής
Άγιος Ειρηναίος: Αλήθεια μόνο στην Εκκλησία
Έρευνες για τον «Χριστιανισμό» και τη «θρησκεία» – «Θεοαναζήτηση»
Αληθινή ανάπαυση μόνο στη ζωή της Εκκλησίας
Ανάγκη ανοικτής ομολογίας της πίστεώς μας στην Εκκλησία

2. Ενότητα του χριστιανικού ιδεώδους 
(Γράμμα σε φίλο) 
Προκατάληψη εναντίον του μοναχισμού 
Ένα για όλους το ιδεώδες της τελειότητος, ένας ο άμεσος προορισμός
Ο ιερός Χρυσόστομος: Ο Χριστός απαιτεί τα ίδια και από τους μοναχούς και από τους κοσμικούς
Το «μέτρο ηλικίας του πληρώματος του Χριστού» και ο «Τραπεζικός Οίκος του Πάπα»!
«Άρνηση του κόσμου» και άσκηση
Υπακοή και ακτημοσύνη για όλους
Παρθενία και σωφροσύνη
Η αγαμία ηθικά δεν υπερέχει του γάμου. Η αξία και η θέση του γάμου κατά τους ιερούς Κανόνες
Η άσκηση απαραίτητη και στους μοναχούς και στους κοσμικούς
Άδικη και επιπόλαιη η δυσφήμιση του μοναχισμού
Ένα επί μέρους συμπέρασμα για την ισότητα των δύο οδών
Τότε… γιατί ο μοναχισμός; Το νόημα των μοναχικών υποσχέσεων
Γιατί υπάρχουν ποικίλα μοναχικά Τυπικά
Η μοναχική ζωή καταλληλότερη για την ευαρέστηση του Θεού
Η προσωπική εμπειρία πείθει για την πλήρη χάριτος μοναχική ζωή
Η Χάρις της Ακολουθίας της μοναχικής κουράς
Ωφέλιμες για τους μοναχούς οι επιθέσεις των κοσμικών
Αγάπη και στήριξη προς κάθε νέο που διαλέγει τη μοναχική ζωή
Ουράνια χαρά μετά τη μοναχική κουρά

3. Επιστήμη και ζωή

4. Γράμμα τρίτο

Ο καθεδρικός ναός της Κολωνίας
Εσωτερικό του καθεδρικού ναού της Κολωνίας
Τμήμα του εσωτερικού του ναού της Λαύρας του Αγίου Σεργίου
Εσωτερικό του ναού της Λαύρας του Αγίου Αλεξάνδρου Νέφσκι
Το εσωτερικό της Fraukirchen στη Δρέσδη

5. Γράμμα Τέταρτο

Ορθόδοξη Λατρεία

6. Για μια «κεφάτη» φιλανθρωπία
Με λόγια κάποιων άλλων

Ψαλμοί του Δαυίδ – Κλειδιά

Πώς μπορούμε να εφαρμόσουμε τους ψαλμούς στην καθημερινή μας ζωή.

Οι Ψαλμοί γράφτηκαν από το βασιλιά Δαβίδ, τον Ασάφ, τον Σολομώντα και άλλους για να εκφράσουν τις ανησυχίες, τις ανάγκες τους και τις λύπες της καθημερινής ζωής. Πρόκειται για μια έκφραση των ανθρώπων εκείνης της εποχής για να απευθύνουν έκκληση προς τον Θεό μέσα από τους Ψαλμούς για να διευκολύνειτους φόβους τους.
Παρακάτω θα βρείτε την εφαρμογή των Ψαλμών για να βοηθήσουν να διευκολύνουντις ανησυχίες, τις ανάγκες και τις λύπες της καθημερινής ζωής, καθώς και οι πρόγονοί μας έκαναν.
Προσευχηθείτε με όλη την καρδιά σας, πηγαίνετε σε ένα ήσυχο μέρος και με το σώμα σας και ειδικά τα χέρια σας καθαρά,  για να έρθετε
σε αρμονία με τον Δημιουργό και είμαι σίγουρη ότι θα ανταποκριθεί άμεσα στις ανάγκες σας.
Σημείωση: Σε μερικές Βίβλους από τον Ψαλμό 9, υπάρχει μια απόκλιση στην συνέχεια των αριθμών. Κάποιοι παραμένουν ως 9β και 10. Στην περίπτωσή  αυτή παίρνουμε ως ακολουθία τον  Ψαλμό 10.

Ψαλμός 1 - Φιλία, αυτοπεποίθηση, απόφαση,  για την απασχόληση, την πίστη και την ευγένεια.

Ψαλμός 2 – Οικογένεια , ίντριγκες, τα οικονομικά προβλήματα, τη διαίσθηση και τη θεραπεία.
Ψαλμός 3 - Υποχρεώσεις, επιχειρήσεις, εχθροί, πίστη.
Ψαλμός 4 - Μελέτες, δικαστικές αγωγές, μοναξιά, αϋπνία και συκοφαντίες.
Ψαλμός 5 - Εχθροί, υποτροφίες σπουδαστών, διαλογισμός, και εναντίον παντός κακού.
Ψαλμός 6 - Γρήγορη ανακούφιση, απασχόληση, αναποφασιστικότητα,
αισιοδοξία, επιτυχία και θλίψη.
Ψαλμός 7 – Για να ζητήσουμε έλεος  από τον Ουράνιο Πατέρα, να μας  βοηθήσει γρήγορα να μας απαλλάξει από κινδύνους  και τον πόνο γενικά.
Ψαλμός 8 - Αϋπνία, εμπορικές συναλλαγές, για την προστασία των παιδιών και των ζώων.
Ψαλμός 9 - Ορισμός, μελέτες και δύναμη.
Ψαλμός 10 - Κάρμα,επιτυχία, τα υλικά κέρδη, την αποστολή, την αλλαγή και τα ταξίδια.
Ψαλμός 11 - Πίστη, εξυπνάδα, προστασία στο σπίτι, καθοδήγηση και  καθαρότητα.
Ψαλμός 12- Φιλία, ηρεμία, σταθερότητα ενός σκοπού, για τον εθισμό, τα νεύρα.
Ψαλμός 13 – Για την αγάπη, την κατανόηση της /του συντρόφου, καρμικές οικογενειακές συγκρούσεις, την αλλαγή, την αμφιβολία και την κατάθλιψη.
Ψαλμός 14 - Αυτοέλεγχος, εμπιστοσύνη, οικογενειακή αρμονίακαι την απόκτηση φιλανθρωπίας.
Ψαλμός 15 – Για να βρεθούν απολεσθέντα αντικείμενα και ζώα, για την φήμη και την επιτυχία.
Ψαλμός 16 – Για να αφήστε το παρελθόν πίσω, τους εθισμούς, την αϋπνία και τη χαρά.
Ψαλμός 17 – Για να  κερδίσετε μια  δικαστική διαμάχη, την δύναμη, την αισιοδοξία και το ασφαλές ταξίδι.
Ψαλμός 18 - Επιστροφή στην πραγματικότητα, αστάθεια, μετακόμιση, προστασία και θεραπεία.
Ψαλμός 19 - Τύχη, επιτυχία σε δημόσια ομιλία, τη φιλία και την υγεία.
Ψαλμός 20 – Για την μοναξιά, την πρόοδο και την άνεση.
Ψαλμός 21 - Για να κερδίσετε την εύνοια και την ευτυχία στο γάμο.
Ψαλμός 22 - Για απελπιστικές περιπτώσεις, για ανοικτά μονοπάτια ,άνοιγμα γενικά και χαρά.
Ψαλμός 23 - Για απελπιστικές περιπτώσεις, για μια καλύτερη κοινωνία, για την ειρήνητου μυαλού, τη γνώση του νοήματος των ονείρων.
Ψαλμός 24 - Για τη δύναμη, τη χάρη, την εμπιστοσύνη και την ανάκτηση των αγαθών που θεωρούνται  χαμένα.
Ψαλμός 25 – Για να γνωρίστε τον εαυτό σας και να βρεθείτε με  ανθρώπους που λείπουν.
Ψαλμός 26 – Περιπτώσεις δικαιοσύνης, για τον φόβο και η προδοσία.
Ψαλμός 27 - Για να ξεπεράσετε το φόβο, τους κινδύνους  και τις ευκαιρίες. Για να εξασφαλίσετε την αγάπη της οικογένειας.
Ψαλμός 28 – Για να λάβετε όλων των ειδών τις ευλογίες.
Ψαλμός 29 – Για την ειρήνη και  την ασφάλεια.
Ψαλμός 30 – Για προστασία από τη συκοφαντία, το φθόνο και τα κατώτερα πνεύματα, για την κλίση προς την πνευματικότητα και την πνευματική κάθαρση.
Ψαλμός 31 – Για την αποσαφήνιση των αμφιβολιών και  την επιμονή.
Ψαλμός 32 – Για την  συγχώρεση των αμαρτιών, τη δικαιοσύνη και προστασία.
Ψαλμός 33 – Για την ημέρα των ευχαριστιών, για  ευλογίες και  έλεος.
Ψαλμός 34 – Για νίκες, για να κατανοήσετε το πνεύμα της της νεολαίας και για τον γενικό πόνο.
Ψαλμός 35 – Για  δικαιοσύνη και για  την προστασία από τους εχθρούς.
Ψαλμός 36 - Για να σταματήσει κάποιος να είναι αλαζονικός και να έχει γρήγορες επιτυχίες στο σπίτι του, για να κινείται σωστά και να έχει  περισσότερη υπομονή.
Ψαλμός 37 - Για τη μνήμη, τη συγκέντρωση και τον αλκοολισμό.
Ψαλμός 38 - Για την επίλυση μιας κατάστασης που απαιτεί άμεση λύση και την  θεραπεία επιβλαβών ασθενειών.
Ψαλμός 39 – Για την αποφυγή παραίτησης,για να αποκτήσουμε υπομονή και δώρα.
Ψαλμός 40 – Για τους κινδύνους της ζωής, την προστασία και το άγχος.
Ψαλμός 41 - Για τη θεραπεία  σοβαρής ασθένειας.
Ψαλμός 42 - Για εκείνους που είναι μακριά από το σπίτι.
Ψαλμός 43 – Για την  σταθερότητα ενός σκοπού.
Ψαλμός 44 - Για την προστασία της χώρας, για  να λάβουμε συγχώρεση και να γλιτώσουμε από εκείνους που μας κάνουν  κακό.
Ψαλμός 45 – Για την ευλογία του γάμου και  την αφθονία στο σπίτι.
Ψαλμός 46 – Για την προσέλκυση σε ανώτερες δυνάμεις.
Ψαλμός 47 – Για έπαινο και επιτυχία.
Ψαλμός 48 – Για την προστασία  των υλικών, τη σύνεση και την ανύψωση.
Ψαλμός 49 – Για  τον φόβο του θανάτου, την  ταπείνωση και τη σοφία.
Ψαλμός 50 - Για την αποκάλυψη των θείων δώρων.
Ψαλμός 51 – Για  περιπτώσεις απελπισίας, τη συγχώρεση, και  τα ξόρκια.
Ψαλμός 52 - Ενάντια στην αδικία και  τα ψεύδη.
Ψαλμός 53 - Για τα χρηστά ήθη, κατά της φυσικής και συναισθηματικής επιθετικότητας.
Ψαλμός 54 – Για την καταπίεση  και την αδικία.
Ψαλμός 55 – Για  δικαιοσύνη εναντίον του εχθρού.
Ψαλμός 56 – Για να απαλλαγούμε από το κακό κάρμα.
Ψαλμός 57 - Κατά περιόδους  διαφθοράς και ηθικής παρακμής.
Ψαλμός 58 – Για απελπιστικές καταστάσεις, περιπτώσεις αδικιών και διαστροφών.
Ψαλμός 59 – Για ανταμοιβές με βάση την αξία.
Ψαλμός 60 – Για να λάβετε  κληρονομιές και χρήμα.
Ψαλμός 61 – Για να αυξήσετε το ηθικό, να κερδίσετε την αναγνώριση και τη φιλία.
Ψαλμός 62 - Για να έχετε εμπιστοσύνη στον εαυτό σας.
Ψαλμός 63 - Εναντίον του κακού, το φθόνο και  τη δυσφήμιση.
Ψαλμός 64 – Για την  καταπίεση και  τις συκοφαντίες.
Ψαλμός 65 – Για την αφθονία και την δικαιοσύνη.
Ψαλμός 66 – Για να λάβετε εύνοια και ευχαριστίες.
Ψαλμός 67 – Για την εκχώρηση νέων δρόμων για την ευημερία και για να λάβετε σημαντικές αποφάσεις.
Ψαλμός 68 – Ενάντια στην  εμμονή, το μίασμα την αρνητική ενέργεια  και τα  κατώτερα πνεύματα.
Ψαλμός 69 - Κατά της μαγείας.
Ψαλμός 70 - Για την υπομονή σε δύσκολες καταστάσεις.
Ψαλμός 71 - Για τους ηλικιωμένους ασθενείς.
Ψαλμός 72 – Για προστασία από φυσικές, καρμικές ή πνευματικές ασθένειες.
Ψαλμός 73 - Για την δύναμη του χαρακτήρα.
Ψαλμός 74 – Για νίκες σε ότι επιχειρείτε και για να ξεπεραστούν τα εμπόδια.
Ψαλμός 75 - Για να αντιμετωπίσετε μια υπαρξιακή κρίση και για την ανανέωση.
Ψαλμός 76 – Για την αϋπνία, την διευκόλυνση  του διαλογισμού και την ηρεμία του πνεύματος.
Ψαλμός 77 – Για  την αποσαφήνιση των αμφιβολιών και του μετασχηματισμού.
Ψαλμός 78 - Για να είστε υπομονετικοί με τους ηλικιωμένους και να προετοιμαστείτε για τα γηρατειά.
Ψαλμός 79 - Για να διατηρηθεί η ειρήνη μεταξύ των εθνών.
Ψαλμός 80 – Πριν πάτε για εξετάσεις και για να επιτύχετε την επαγγελματική επιτυχία.
Ψαλμός 81 - Κατά της κατήφειας της βαρυθυμίας και την προσέγγιση του Θείου.
Ψαλμός 82– Για να επέλθει δικαιοσύνη.
Ψαλμός 83 - Για νίκες παντού.
Ψαλμός 84 - Για να ενισχυθεί η πίστη.
Ψαλμός 85 - Για να κατατροπώσετε τις δυνάμεις του εχθρού.
Ψαλμός 86 - Για να διατηρηθεί η ηθική ακεραιότητα και για να γνωρίζετε  την αλήθεια.
Ψαλμός 87 – Για την ευημερία και για να γνωρίζετε την αλήθεια.
Ψαλμός 88 - Για την θεραπεία μιας  θανατηφόρου ασθένειας.
Ψαλμός 89 – Για  επιτυχία στην επιχείρηση.
Ψαλμός 90 – Για να αποφύγετε μια διάρρηξη.
Ψαλμός 91 – Ψαλμός που προορίζεται για όλες τις χρήσεις, προστασία και για να τον απαγγείλετε όταν ανοίγετε το ψαλτήρι η το ιερό βιβλίο της προσευχής σας.

Ψαλμός 92 - Προστασία της σωματικής δύναμης της ευκινησίας του σώματος, προστασία για τους αθλητές.
Ψαλμός 93 – Κατά της αποθάρρυνσης.
Ψαλμός 94 – Για την ημέρα των ευχαριστιών.
Ψαλμός 95 – Για την δύναμη  την ισχύ και τον πνευματικό καθαρισμό του περιβάλλοντος.
Ψαλμός 96 – Για προστασία και πνευματική φώτιση.
Ψαλμός 97 – Για οικογενειακή συμφιλίωση.
Ψαλμός 98 – Για να λάβετε τις χάρες και την προστασία των αγγέλων.
Ψαλμός 99 - Για να πάρετε μια καλή είδηση.
Ψαλμός 100 - Προστασία από τους κακούς ανθρώπους.
Ψαλμός 101 – Για την γονιμότητα και για να πληρείται την ψυχή  του συντρόφου σας.
Ψαλμός 102 - Για την παραμονή σε μια  εργασία.
Ψαλμός 103 – Για την γονιμότητα και την αφθονία.
Ψαλμός 104 – Για την ευημερία, την προστασία και τον πλούτο.
Ψαλμός 105 - Για να λάβετε την θεία βοήθεια και να προοδεύσετε στο σχολείο.
Ψαλμός 106 - Προστασία για τους ερευνητές.
Ψαλμός 107 – Για την προστασία και την ασφάλεια.
Ψαλμός 108 - Για να προστατεύσουμε τους εαυτούς μας από τις αρνητικές ενέργειες.
Ψαλμός 109 – Για την καθολική αγάπη και την αδελφοσύνη.
Ψαλμός 110 - Για μια ομαλή εγκυμοσύνη.
Ψαλμός 111 - Για να κερδίσετε την ευτυχία και για να αποφευχθεί η ζήλια.
Ψαλμός 112 – Για ην προστασία του Θεού, κατά της στειρότητας.
Ψαλμός 113 – Για την ευημερία.
Ψαλμός 114 – Για την αρμονία στο σπίτι.
Ψαλμός 115 – Για την  νίκη της πίστης και την αγάπη, ενάντια στο ψέμα.

Ψαλμός 116 - Για να βρούμε την αδελφή ψυχή μας.
Ψαλμός 117 - Για να αποκτήσετε ισχύ στις δοκιμές που αντιμετωπίζετε.
Ψαλμός 118 - Για να είναι τα πράγματα ευνοϊκά και να είστε σε θέση να βρείτε  μια καλή δουλειά.
Ψαλμός 119 - Προστασία κατά των θρησκευτικών εχθρών.
Ψαλμός 120 – Για να ταξιδέψετε και να οδηγήσετε με ασφάλεια.
Ψαλμός 121 – Για την ευημερία, τη δικαιοσύνη και την ειρήνη.
Ψαλμός 122 - Για να λάβετε ανακούφιση από προβλήματα με την όραση.
Ψαλμός 123 - Για να λάβετε ανακούφιση από προβλήματα στο αίμα.
Ψαλμός 124 - Για να έχετε τη Θεία προστασία.
Ψαλμός 125 - Για τις θλίψεις της ζωής.
Ψαλμός 126 – Για την ευημερία και την ασφάλεια της οικογένειας.
Ψαλμός 127 - Για να επιτευχθεί ισορροπία και  για να λάβετε  αποφάσεις.
Ψαλμός 128 - Για να επιτύχετε  ένα συγκεκριμένο στόχο.
Ψαλμός 129 - Για αυτούς που υποφέρουν από πνεύματα.
Ψαλμός 130 – Για να διώξετε  την αρνητική ενέργεια.
Ψαλμός 131 - Για τα προβλήματα με την αϋπνία.
Ψαλμός 132 – Για την αγάπη την ένωση, την αδελφοσύνη, την αρμονία και την ομόνοια.
Ψαλμός 133 – Για έχουμε  καλά παραδείγματα στη ζωή.
Ψαλμός 134 - Νίκη του πνεύματος και δύναμη για τη ζωή .
Ψαλμός 135 - Προστασία του Θεού.
Ψαλμός 136 – Ευνοεί κάθε τι που συνδέεται με την εργασία.
Ψαλμός 137 - Αγγελική προστασία και υλοποίηση της αγάπης.
Ψαλμός 138 - Για να κερδίσετε τη σοφία.
Ψαλμός 139 - Για τους εχθρούς, να μην έχουν την δύναμη να μας βλάψουν.

Ψαλμός 140 - Για να περνάει ο λόγος μας και να είμαστε υπομονετικοί.
Ψαλμός 141 - Προστασία από τους εχθρούς.
Ψαλμός 142 – Για να γνωρίζετε την αλήθεια στο επάγγελμα σας.
Ψαλμός 143 - Για να έχουμε αφθονία υλικού.
Ψαλμός 144 - Για να ληφθεί η σωστή απόφαση.
Ψαλμός 145 - Για να λάβουμε πλήρη υγεία.
Ψαλμός 146 - Για να βρούμε χαμένα αντικείμενα.
Ψαλμός 147 – Ενάντια  σε ακραία καιρικά φαινόμενα, τους διαρρήκτες, το κρύο και τους κεραυνούς.
Ψαλμός 148 - Για την προστασία των οικολόγων.
Ψαλμός 149–Για να αποδοθεί δικαιοσύνη σ' αυτούς που μας αδικούν καθώς και για μεγάλες νίκες.
Ψαλμός 150 – Για να Δοξάσουμε τον Θεό, τον Παντοδύναμο Πατέρα και να δώσουμε  ευχαριστίες.

 

Από την βιβλιογραφία της Αλίντα Κανάκη:

"Πώς μπορούμε να εφαρμόσουμε τους ψαλμούς στην καθημερινή μας ζωή.Ψαλμοί του Δαυίδ – Κλειδιά"

προσευχη

Ο ιερομόναχος Μάξιμος Καρυώτης, συνεχίζοντας τη διήγησή του, μας λέει:

Οι μοναχοί, κ. Μελινέ, έχουν αναγάγει την προσευχή σ’ επιστήμη, διότι ξέρουν ότι χωρίς προσευχή δεν έχει νόημα η ζωή τους ούτε γεμίζει ο χρόνος ούτ’ έρχεται στην καρδιά τους η ευλογία του Θεού, δηλαδή δεν αισθάνονται καμιά δύναμη και χαρά.

Αλλά η προσευχή είναι απαραίτητη μόνο για τους μοναχούς; Θα ήταν αυτή η αλήθεια, αν μπορούσε να μας βεβαιώσει κανείς ότι οι εν τω κόσμω πιστοί, για να ζήσουν και να σωθούν, δεν έχουν ανάγκη την ευλογία του Θεού, την πληρότητα και ανάπαυση που προσφέρει ο Θεός μόνο διά της προσευχής.

Δεν έχει σημασία πόσο τέλεια και καθαρή προσευχή μπορεί να κάνει κανείς αλλά η καλή του διάθεση και προσπάθεια. Αλλιώς, δεν θα συνιστούσε ο Κύριος στον καθένα να εισέλθει στο ιδιαίτερο δωμάτιό του και, αφού κλείσει την πόρτα του για να μη τον βλέπει κανείς, να προσευχηθεί μυστικά στον ουράνιο Πατέρα του.

Ως προς το θέμα τι να προτιμά κανείς -την ανάγνωση των καθιερωμένων εκκλησιαστικών προσευχών ή την ευχή «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με»-, μπορούμε ν’ απαντήσουμε με τον λόγο του αποστόλου: «Δοκιμάσατε και τα δύο και κρατήσατε ό,τι σας αναπαύει».

Πάντως, σύμφωνα με το παράδειγμα αγίων Πατέρων και εκ της ταπεινής πείρας μου, γνωρίζω ότι με την «ευχή» που προστίθεται στις σύντομες προσευχές της Εκκλησίας και με κάποια αυτοσχέδια λόγια μπορεί κανείς να αισθανθεί μέσα του περισσότερη ευλογία και ανάπαυση, παρά με την άμετρη πολυλογία, ιδίως αν δεν την κατανοεί.

Το κομποσκοίνι είναι ένα πρακτικό εργαλείο που εξυπηρετεί τον προσευχόμενο για να μην απασχολεί τον νου του στο μέτρημα των ευχών, αλλά να προσηλώνεται στο νόημα των λέξεων. Επειδή ο Θεός είναι ο «διδούς ευχήν τω ευχομένω», φρονούμε ταπεινά ότι δεν έχει πρακτικήν αξία καμία τεχνική για τη μεταφορά του νοός στην καρδιά.

Οποιος θέλει να μάθει την προσευχή πρέπει ν’ αγωνίζεται για να κατακτήσει όλο και περισσότερο την αρετή και να προσεύχεται καθημερινά, ιδίως μετά τη σωματική του ανάπαυση, οπότε είναι ξεκούραστος και ο νους.

Η μακροχρόνια προσευχή θα διδάξει και τη σωστή προσευχήν. Οι πολλοί σταυροί, όσοι και οι κόμποι του κομποσκοινιού -ενώ τα λόγια λέγονται σε αργότερο ρυθμό-, βοηθούν στη συγκέντρωση του νου.

Εκτός αυτών κι εκτός της προσευχής, με πολλές μικρές και μεγάλες «μετάνοιες» μπορεί να βοηθηθεί κανείς, αν ένα μέρος του «κανόνα» του το κάνει λέγοντας την ευχή νοερά, παρακολουθώντας και την αναπνοήν έτσι ώστε στην εισπνοή να λέει «Κύριε Ιησού Χριστέ» και στην εκπνοήν «ελέησόν με».

Πάντως, είναι απαραίτητο να συμβουλευθεί ο ενδιαφερόμενος τον Πνευματικό του, διότι, όταν δεν υπάρχει ταπείνωση και αρετή, αντί για τη χάρη του Θεού, έρχεται ο διάβολος, σε σημείο που πολλοί Πατέρες -λόγω του κινδύνου αυτού- αποτρέπουν τους πιστούς από τη συστηματική και βαθιά προσευχή με το κομποσκοίνι.

Κάποια φορά μου είπε ο Γέρων Παΐσιος: «Ηταν ένας νέος στην Αθήνα ο οποίος ζούσε ζωή αμαρτωλή, αλλά έδωσε ο Θεός και μετενόησε. Πήγε να εξομολογηθεί σ’ έναν Πνευματικό και αυτός του όρισε κανόνα προσευχής και μετανοιών. Με προθυμία δέχθηκε ο νέος την πρόταση, αλλά έπειτα από λίγες γονυκλισίες πόνεσε η μέση του τόσο που του ερχόταν η ιδέα να σταματήσει την άσκηση αυτή.

Ομως με ανδρεία επιβλήθηκε στον εαυτό του, κάνοντας τον εξής συλλογισμό: “Ταλαίπωρε, όσο επιδιδόσουν στις αμαρτίες δεν σκεπτόσουν τίποτε άλλο παρά μόνο το πώς θα ικανοποιήσεις την επιθυμία σου. Τώρα που έδωσε ο Θεός να δείξεις τη μετάνοιά σου με μερικές γονυκλισίες δεν μπορείς να κάνεις λίγην υπομονήν;

Εμπρός, συνέχισε αυτήν τη μικρή άσκηση και μην ψάχνεις να βρεις δικαιολογίες”. Χάρη σ’ αυτή την απόφασή του, ο Θεός τον αξίωσε μεγάλης ευλογίας και θείου φωτισμού, τόσο που πήγε να το αναφέρει στον Πνευματικό.

Εκείνος του είπε με ταπείνωση: “Παιδί μου, εγώ ξέρω λίγα πράγματα για την προσευχή και την άσκηση, αλλά δεν ξέρω από τέτοια χαρίσματα. Γι’ αυτό πήγαινε καλύτερα στο Αγιον Ορος και ζήτησε τη συμβουλή του Γέροντος Παϊσίου”».

– Μ.Μ.: Πάτερ Μάξιμε, καταγράφουμε με μεγάλη προσοχή όλα όσα μας λέτε. Τις θέσεις και τις εξίσου παιδαγωγικές αντιθέσεις... Σ’ αυτό το σημείο που βρίσκεται η συζήτηση -εδώ στον χώρο της ασκήσεως και του αγώνος σας- χρήσιμο, νομίζω, θα είναι να μας μιλήσετε για την πλάνην η οποία ελλοχεύει κάθε στιγμή, πάντα και παντού, για να μας αποτρέψει να γευθούμε τη θεία χάρη.

– Ιερομ. Μ.: Ο διάβολος, που πάντοτε μισεί το καλό και το κάλλος (γι’ αυτό λέγεται μισόκαλλος), δεν μένει αργός στην προσπάθειά μας για την αιώνια σωτηρία. Διακρίνεται σε τρεις φάσεις ο αγώνας του: Πρώτα φροντίζει να μην επιτρέψει να πιστέψει ο άνθρωπος στην Αλήθεια. Γι’ αυτό τον κρατά στην αθεΐα, στη σατανολατρία, στις άλλες θρησκείες ή και στις αιρέσεις.

Διευκολύνει μάλιστα τους πλανεμένους σε μερικά προβλήματά τους, ακόμη και στην... αρετή! Σε δεύτερη φάση -αν χάσει στο προηγούμενο στάδιο κι έλθει κάποιος στην Ορθοδοξίαν- ο διάβολος τον σπρώχνει να πέσει στις αμαρτίες, σε πτώσεις προς τ’ «αριστερά».

Γι’ αυτό υπάρχουν πιστοί οι οποίοι συνεχώς αγωνίζονται, αλλά δυσκολεύονται στον πνευματικό τους αγώνα. Ομως, εφόσον είναι μέλη της μίας, αγίας, καθολικής και αποστολικής Εκκλησίας κι εφόσον αγωνίζονται ισοβίως, σώζονται διά της μετανοίας και των Μυστηρίων.

Σε τρίτη φάση, αν κάποιος καταφέρει να νικήσει τα πάθη του, τότε ο διάβολος προσπαθεί να τον πείσει ότι έγινε τέλειος, ότι δεν έχει ανάγκη κανένα συνάνθρωπό του και τον σπρώχνει έτσι στην υπερηφάνεια. Μάλιστα του εμφανίζεται και σαν «άγγελος φωτός», σαν «Παναγία» και σαν «Χριστός»! Αυτή είναι η εκ δεξιών πλάνη.

Κι επειδή η πτώση αυτή έρχεται βαθμιαία, πρέπει -ο θέλων να σωθεί- πάση θυσία να κρατιέται από την ασφαλή άγκυρα της ολόψυχης ταπεινοφροσύνης και της άτεγκτης αυτομεμψίας, αλλά και χωρίς να φθάνει στην απόγνωση. Αντιθέτως, όποιος με τη χάρη του Θεού καταφέρει να νικήσει τον αόρατον εχθρό και στις τρεις φάσεις του πολέμου του είναι όντως ταπεινόφρων και θεωρεί τον εαυτό του μεγάλον αμαρτωλό.

Βεβαιώνει και ομολογεί πως ό,τι καλό έχει πάνω του είναι της χάριτος του Θεού. Ενώ έφθασε στην ύψιστη τελειότητα, όμως δεν πιστεύει ότι «έβαλε αρχή» και παρακαλεί τον Θεό να παρατείνει τη ζωή του για να προλάβει να μετανοήσει, όπως έπραξε ο αββάς Σισώης!

Επειτα από ασκητικόν αγώνα, πολλή αρετή και προσευχή και προπαντός με σταθερή ταπεινοφροσύνην, ο άνθρωπος του Θεού αξιώνεται θείων και μεγάλων χαρισμάτων, για να διευκολύνεται το έργο της σωτηρίας των πολλών.

Τέτοια χαρίσματα είναι π.χ. της θαυματουργίας και θεραπείας ασθενών, της διοράσεως, προοράσεως κ.λπ.

Ο άγιος αυτός «θεώνεται», γίνεται κατά χάριν θεός, του αποκαλύπτονται θεία μυστήρια και βλέπει το άκτιστο φως του Μεταμορφωθέντος Ιησού.

Ομως αυτές οι άκτιστες ενέργειες του Θεού δεν είναι αποκλειστικό προνόμιο μόνο των τελείων. Ολοι οι ορθόδοξοι χριστιανοί -ανάλογα με τον αγώνα και την πνευματική μας κατάσταση- μπορούμε ν’ απολαύσουμε τη θεία πρόνοια και τις ευλογίες του Θεού, όπως είναι η αγάπη, η ειρήνη, η χαρά, η πίστις, η ελπίδα.

Τις λέμε δε «άκτιστες», διότι δεν είναι σαν τα κτιστά δημιουργήματα του Θεού -που είπε κι έγιναν- αλλά περιβάλλουν την ουσία του Θεού, χωρίς να πει π.χ. «θέλω να δημιουργηθεί η αγάπη». Να, όπως λ.χ. από τον ήλιο πηγάζουν η θέρμη και το φως... Σ’ αυτή την τελειότητα καλούνται προπαντός οι μοναχοί και όσοι αγαπούν το πρότυπο της μοναχικής ζωής, σηκώνοντας τον προσωπικό σταυρό τους.

Με την καθοδήγηση των εμπείρων περί τα πνευματικά, χαρισματούχων, πορεύεται η Εκκλησία και όχι μόνο σώζει τα μέλη της από τις οποιεσδήποτε πλάνες αλλά και τ’ ασφαλίζει στη στερεά πέτρα, τον Χριστόν, ώστε να ζουν από τώρα -από αυτήν τη ζωή- τη μακαριότητα του παραδείσου.

Κείμενο - φωτογραφίες: Μανώλης Μελινός
Θεολόγος συγγραφέας,
διευθυντής Βιβλιοθήκης της Ι. Συνόδου

Η δύναμη των Ψαλμών ΨΑΛΜΟΣ: ΕΞΗΓΗΣΗ ΧΡΗΣΗ

1Η ευλογία που έρχεται ως αποτέλεσμα της μελέτης και της τήρησης του νόμου Του Θεού
Για αποφυγή κακού από τους συνανθρώπους μας, αποφυγή μίσους.

2Επαναστάτης άνθρωπος – Κυρίαρχος Θεός
Διαβάζεται πριν από κάθε εργασία.

3Μια φωνή προς Τον Θεό σε ώρα κινδύνου.
Για να λυθούν, φιλικές, οικογενειακές διαφορές.

4Μια προσευχή για τη νύχτα.
Πριν από τον ύπνο. Για μια δύσκολη βραδιά. Για ψυχική ηρεμία.

5Μια πρωινή προσευχή.
Όταν σε πολεμούν με ψέματα. Όταν προσπαθούν να σου καταστρέψουν την εργασία σου.

6Μια κραυγή αγωνίας.
Για την αντιμετώπιση δύσκολων ασθενειών.

7Μια προσευχή για προστασία και για τη δίκαιη κρίση Του Θεού.
Για την αντιμετώπιση μοχθηρών και κακών ανθρώπων. Αντιμετώπιση της πονηριάς των ανθρώπων. Κατά της μαγείας.

8Θεός – και άνθρωπος.
Ευχαριστία προς Τον Θεό. Για το ξεκίνημα κάποιας εργασίας.

9Ένα τραγούδι δοξολογίας.
Όταν πάνε στραβά οι διάφορες υποθέσεις μας.

10Μια προσευχή για να υπερασπιστεί Ο Θεός τον αδύνατο.
Για αυτούς που οδηγούνται άδικα στο δικαστήριο. Γι’ αυτούς που έχουν μεγάλη πίκρα.

11Μια διάκριση πίστης.
Σε περιπτώσεις πανικού. Για να φεύγουν οι δαίμονες.

12Μια προσευχή για βοήθεια από Τον Θεό.
Κατά της εγκατάλειψης.

13Από την απόγνωση στην ελπίδα.
Για αυτούς που πάσχουν από μελαγχολία.

14Η ανοησία του άθεου.
Για τους τυφλούς ψυχικά συνανθρώπους μας. Για να μαλακώσουν οι πεισματάρηδες και οι εγωιστές.

15Ιδιότητες του ανθρώπου Του Θεού.
Για την αποκατάσταση διαλυμένων σχέσεων. Υπέρ των πτωχών συνανθρώπων μας.

16Ο δρόμος της πίστης.
Κατά των σατανικών πομπών. Κατά των πονοκεφάλων. Για τη σωτηρία δαιμονισμένων.

17Επίκληση μιας καθαρής καρδιάς προς Τον Θεό.
Για τους συκοφάντες. Γι’ αυτούς που κατηγορούν άδικα να πάψουν να κατηγορούν. Κατά της γλωσσοφαγιάς. Για το κακό μάτι.

18Προσευχή Στον Θεό γι’ απελευθέρωση.
Για την ευημερία της χώρας και του λαού. Για να κυβερνούν δίκαια οι άρχοντες.

19Η θαυμαστή δημιουργία Του Θεού και ο τέλειος νόμος Του.
Για να συγχωρέσει Ο Θεός τις αμαρτίες μας.

20Προσευχή για νίκη του βασιλιά.
Για επιτυχία συμφωνιών.

21Ευχαριστία για τον βασιλιά.
Για να έχει σωστή πορεία η χώρα, η πόλη, το χωριό.

22Δοκιμασία και σωτηρία.
Για την ειρήνη όλου του κόσμου. Για να σταματούν οι πόλεμοι.

23Τα πρόβατα και ο βοσκός.
Για να συμφιλιωθούν οι μαλωμένοι. Για να επιστρέψουν οι αιρετικοί στην ορθή πίστη.

24Λατρεία.
Για να μαλακώσουν οι καρδιές των σκληρόκαρδων ανθρώπων.

25Προσευχή ενός ανθρώπου σε δυσκολία.
Κατά της μαγείας. Για να σταματήσουν να μας επιτίθενται οι συνάνθρωποί μας.

26Προσευχή ενός δίκαιου ανθρώπου.
Σε κάθε δυσκολία της ζωής.

27Εμπιστοσύνη και αφιέρωση Στον Θεό.
Για να έχουμε καλό ταξίδι. Για οικογενειακή και κοινωνική γαλήνη.

28Προσευχή και απάντηση.
Για να προστατεύσει Ο Θεός τα υπάρχοντά μας. Κατά της επιβουλής των κακών ανθρώπων.

29Η βροντή Του Θεού.
Για να σταματήσουν οι Θεομηνίες, χαλάζι, παγετός, ασταμάτητη βροχή, σεισμοί, πλημμύρες, θύελλες.

30Ευχαριστία για μια παράταση ζωής.
Για να ξεπερνιέται ο κίνδυνος θανάτου μετά από ατυχήματα.

31Δοκιμασία και εμπιστοσύνη.
Για να επιστρέψουν τα άσωτα παιδιά στο σπίτι τους. Για να δει κάποιος με καθαρά μάτια την αλήθεια.

32Εξομολόγηση και απόλαυση της συγχώρησης Του Θεού.
Για να συγχωρέσει Ο Θεός τις αμαρτίες μας. Για να λυτρωθούν οι ψυχές των κεκοιμημένων.

33Να ψάλλετε όλοι.
Για να καρποφορήσουν τα σπαρτά και τα δέντρα. Για καλές κοινωνικές σχέσεις.

34Η φροντίδα Του Θεού για τον λαό Του.
Κατά πάσης ατυχίας.

35Προσευχή Στον Θεό για να υπερασπιστεί το δίκαιο.
Υπέρ των άδικα διωχθέντων για να λάμψει η αλήθεια.

36Η αιώνια αγάπη Του Θεού.
Για να ημερέψουν οι φανατισμένοι Χριστιανοί και να καταλάβουν ότι Ο Θεός είναι πλήρης Αγάπης.

37Καλό και κακό.
Για να τιμωρηθούν από Το Θεό οι άδικοι που βλάπτουν τους συνανθρώπους τους και δεν μετανοούν.

38Σε μεγάλη στεναχώρια. Μια προσευχή για συγχώρηση.
Για να μονιάσουν οι χωρισμένοι. Γι’ αυτούς που δεν νοιάζονται για το σπίτι τους, να νοιαστούν.

39Η σύντομη ζωή του ανθρώπου.
Γι’ αυτούς που πεθαίνουν και φοβούνται και δεν βγαίνει η ψυχή τους.

40Δοξολογία και προσευχή από μια ξέχειλη καρδιά.
Σε κάθε δυσκολία της ζωής.

41Προσευχή ενός άρρωστου και μοναχικού ανθρώπου.
Σε αρρώστους που βρίσκονται στα νοσοκομεία να θεραπευτούν γρήγορα.

42-43Επιθυμία για Τον Θεό.
Για να ελευθερωθούν οι δαιμονισμένοι.

44Εθνικός θρήνος.
Για να μη νικηθεί ο στρατός μας από τον εχθρό.

45Ένας βασιλικός γαμήλιος ύμνος.
Για να πηγαίνουν καλά τα οικογενειακά.

46«Θεός το φρούριον ημών»
Για να ανακόπτει Ο Θεός τις φυσικές καταστροφές. (διαβάζεται ομαδικά). (ομαδική προσευχή).

47Να αλαλάξετε και να ψάλετε.
Ομαδική προσευχή για να υμνηθεί η Δόξα Του Θεού.

48Σιών, η ένδοξη πόλη Του Θεού.
Για να προστατεύει Ο Θεός τον τόπο κατοικίας και τους κατοίκους.

49Σκέψεις πάνω στη ζωή και τον θάνατο.
Γι’ αυτούς που έχασαν τη ζωή τους από βίαιο θάνατο. (ατυχήματα, πόλεμοι, δολοφονίες κ.α.)

50Ο Θεός καλεί τον άνθρωπο σε απολογισμό.
Για καταπολέμηση πάσης αχαριστίας – αχάριστων, αδικίας και αδίκων.

51Παράκληση για αναγνώριση.
Για συγχώρεση αμαρτιών. Εξομολογητικός ψαλμός.

52Η καταδίκη του πονηρού.
Για να τιμωρηθούν οι μάγοι και αυτοί που καταφεύγουν σε αυτούς. Για τιμωρία των υποχθόνιων ανθρώπων.

53Βλέπε Ψαλμό 14ο.

54Κραυγή για βοήθεια.
Για να μη προδίδονται μυστικά.

55Προσευχή ενός ανθρώπου που βρίσκεται σε δυσκολία.
Για ξεκαθάρισμα συναισθημάτων και να ιδωθούν καθαρά τα πράγματα. Για να φανεί η καθαρή αλήθεια χωρίς συναισθηματισμό.

56«Στον Θεό έλπισα».
Κατά των δαιμονικών επιβουλών που προέρχονται από απόσταση και ταράζουν τη γαλήνη.

57Προσευχή ανάμεσα σε άγριους εχθρούς.
Για να μη βλάπτουν οι εχθροί με τα έργα τους.

58«Υπάρχει Θεός που κρίνει».
Για να διορθωθούν οι διεφθαρμένοι πολιτικοί, υπάλληλοι και εργάτες.

59Προσευχή για προστασία και τιμωρία.
Απογευματινή προσευχή για προστασία.

60Το έθνος σε ήττα.
Για να πάρουν θάρρος οι διστακτικοί άνθρωποι και να βρούνε προκοπή.

61Η προσευχή ενός κουρασμένου βασιλιά.
Για εργοδότες που δεν πάνε καλά οι δουλειές τους.

62Ένας ψαλμός αγάπης και επανάστασης.
Για τους νέους που δεν βρίσκουν εργασία.

63Η διψασμένη καρδιά.
Διαβάζεται μετά από κάθε πετυχημένη συμφωνία για να ευοδωθεί στο μέλλον.

64Προσευχή για προστασία.
Για να τιμωρούνται οι συνωμότες και οι προδότες.

65Ύμνος ευχαριστίας.
Για να πάνε καλά τα σπαρτά.

66Αίνος και λατρεία. Εθνική και ατομική.
Για να προστατεύει Ο Θεός όλο το έθνος.

67Θερισμός.
Για να προστατεύει Ο Θεός τα αγαθά της γης από Θεομηνίες, ληστείες.

68Το θριαμβευτικό τραγούδι του Ισραήλ.
Για να νικήσει ο στρατός μας τους εχθρούς μας.

69Προσευχή ενός ανθρώπου που βρίσκεται σε μεγάλη δοκιμασία.
Όταν γίνονται μεγάλες καταστροφές.

70Μια επείγουσα κλίση για βοήθεια.
Σε καταστάσεις εκτάκτου ανάγκης.

71Μια προσευχή στα γηρατειά.
Για γέροντες που βρίσκονται σε μοναξιά να μη θλίβονται.

72Προσευχή για το βασιλιά.
Για να αποδίδεται ορθή δικαιοσύνη.

73Η αδικία αυτού του κόσμου.
Για να σταματήσουν οι συκοφαντίες. Κατά της γλωσσοφαγιάς.

74Θρήνος για την καταστροφή του ναού.
Όταν αισθανόμαστε εγκαταλελειμμένοι από οικογένεια και φίλους.

75Ο Θεός είναι Κριτής.
Για ν’ αποδώσει Ο Θεός δικαιοσύνη.

76Ένας ύμνος απελευθέρωσης.
Κατά όλων των ειδών της μαγείας.

77Παρελθόν και παρόν.
Για παρηγοριά από τις θλίψεις.

78Μαθήματα από την ιστορία του Ισραήλ.
Για να συνετιστούν οι αχάριστοι άνθρωποι.

79Η Ιερουσαλήμ σε ερείπια.
Σε ειλικρινή μετάνοια. Για να φύγουν οι εχθροί μας άπρακτοι.

80Προσευχή για αποκατάσταση του Ισραήλ.
Για να πάνε καλά οι αγροτικές σοδειές.

81Το μήνυμα Του Θεού κατά τον θερισμό.
Για να βάλουν μυαλό οι πεισματάρηδες και να σκεφτούν σωστά.

82Η δικαιοσύνη Του Θεού.
Για να μην αδικούν οι δικαστές τους αθώους.

83Προσευχή για βοήθεια.
Για αποκοπή μαζικής εχθρικής επίθεσης.

84Το τραγούδι ενός προσκυνητή.
Καθημερινή προσευχή.

85Ευχαριστία και προσευχή.
Για χάραξη μιας σωστής πορείας μέσα στη ζωή.

86Προσευχή ενός ανθρώπου σε δυσκολία.
Για να βοηθήσει Ο Θεός να βγούμε από αδιέξοδα και άλλες δυσκολίες της καθημερινότητας.


87Σιών πόλη Του Θεού, μητέρα των εθνών.
Για οικογενειακή γαλήνη.

88Κραυγή ενός απελπισμένου ανθρώπου.
Για να βοηθήσει Ο Θεός να παραταθεί η ζωή κάποιου ανθρώπου.

89Ύμνος και προσευχή.
Για να συγχωρέσει Ο Θεός τα παραπτώματά μας είτε έγιναν εν γνώσει είτε εν αγνοία.

90Σύντομη και σκληρή η ζωή.
Για ανθρώπους που βασανίζονται άδικα από σκληρούς συνανθρώπους τους.

91Εμπιστέψου Τον Θεό και μείνε ήσυχος.
Για πονοκέφαλο και άλλους σωματικούς πόνους. Για να απελευθερωθεί η γυναίκα κατά την εγκυμοσύνη. Όταν δεν βγαίνει η ψυχή κάποιου ανθρώπου που περιμένει το θάνατο.

92«Ωδή για το Σάββατο».
Για να μας δίνει Ο Θεός τα ευλογημένα αγαθά του.

93«Ο Κύριος Βασιλεύει».
Για να χαρίζει φώτιση Ο Θεός.

94Η δικαιοσύνη Του Θεού.
Για να τιμωρήσει Ο Θεός αυτούς που διαπράττουν αδικίες. Για να σταματήσει Ο Θεός αυτούς που τρέχουν στους μάγους για να βλάπτουν άλλους ανθρώπους.

95Λατρεία Στον Πλάστη μας.
Προσευχή για κάθε Δευτέρα.

96Το μεγαλείο και η Δόξα Του Θεού.
Προσευχή για κάθε Τρίτη.

97Αίνος Στο Θεό.
Προσευχή για κάθε Τετάρτη – Αντιμαγική-

98Ένα τραγούδι Στον Θεό.
Προσευχή για κάθε Πέμπτη.

99Ο Θεός συγχωρεί τον λαό Του.
Προσευχή για κάθε Παρασκευή.

100«Ο Κύριος είναι Θεός».
Προσευχή για κάθε Σάββατο.


101Η διακήρυξη του βασιλιά.
Για να φέρονται έντιμα οι άνθρωποι στις συναλλαγές τους.

102Η κραυγή ενός ανθρώπου σε δοκιμασία
Για ψυχολογικές ασθένειες.

103Η αγάπη και το έλεος Του Θεού.
Ομαδική προσευχή για το έλεος Του Θεού.

104Στον Θεό, Τον Μεγάλο Δημιουργό.
Προσευχή για τους ταξιδεύοντες, οδηγούς, ναυτικούς, αεροπόρους και επιβάτες.

105Ύμνος Στον Θεό για την διαθήκη Του με το Ισραήλ.
Για κάθε θλιμμένο, φτωχό και βασανισμένο άνθρωπο.

106Η ανυπακοή του Ισραήλ.
Προσευχή για το απόγευμα της Κυριακής.

107Ύμνος Στον Θεό, Τον Λυτρωτή.
Ειδική προσευχή για τον ταξιδιώτη, τον αιχμάλωτο, τον άρρωστο.

108Ύμνος Στον Θεό.
Για να βρουν προκοπή οι διστακτικοί άνθρωποι.

109Κραυγή για εκδίκηση. Κλήση για βοήθεια.
Για τους αχάριστους που με τα έργα τους και τα λόγια τους αδικούν τους ευεργέτες τους.

110«Βασιλιάς και ιερέας για πάντα».
Ευχαριστήριος για τη σωτηρία των ανθρώπων. Διαβάζεται Κυριακή πρωί.

111Δοξολογία Στο Θεό.
Γι’ αυτούς που πάνε να διαγωνιστούν σε εξετάσεις μαθημάτων.

112Μακάριος ο άνθρωπος που σέβεται και υπακούει Στο Θεό.
Για ανθρώπους και ειδικά για παιδιά που έχουν φοβίες.

113Ο Ασύγκριτος Θεός μας.
Για να βρούνε θεραπεία οι αδύναμοι άνθρωποι.

114Ύμνος του Πάσχα. Ο Θεός μαζί με το λαό Του.
Ευχαριστήρια προσευχή. Διαβάζεται κάθε μέρα.

115Ο ζωντανός Θεός. Τα άψυχα είδωλα.
Ομαδική προσευχή για κάθε κακό.


116Ύμνος ευχαριστίας.
Για να βοηθήσει Ο Θεός να σωθεί η ζωή κάποιου ανθρώπου.

117Κάλεσμα για δοξολογία.

118Ύμνος για την γιορτή των Σκηνών.
Για να βοηθήσει Ο Θεός να επιτευχθεί κάποιος καλός σκοπός.

119Προς δόξα του λόγου Του Θεού.
Για να σταματήσουν οι εξεγέρσεις και οι εθνικές συμφορές.

120Ενάντια στους συκοφάντες.
Κατά των συκοφαντών. Κατά της γλωσσοφαγιάς.

121Ο Θεός, Ο Φύλακας.
Κατά όλων των ειδών της μαγείας. Για να θεραπευτούν οι ψυχασθενείς.

122Ιερουσαλήμ, η Πόλη Του Θεού.
Για να φυλάει Ο Θεός κάποια πόλη ή χωριό από κάθε συμφορά.

123Ικεσία για έλεος.
Για να μας βοηθήσει Ο Θεός να βγούμε από κάθε αδιέξοδο.

124Ο Θεός, Ο Σωτήρας.
Προσευχή που διαβάζεται στις εθνικές γιορτές.

125Πεποίθηση Στον Θεό.
Πριν από τον ύπνο. Για να μας φυλάει Ο Θεός από νυχτερινές επιθέσεις δαιμόνων.

126Γέλιο και δάκρυα.
Για την ευημερία και προκοπή ενός τόπου. Για να πάνε καλά οι δουλειές.

127Η ματαιότητα της ανθρώπινης προσπάθειας χωρίς Τον Θεό.
Για να επιλύονται χωρίς προβλήματα οικονομικές διαφορές.

128Οι ευλογίες του ανθρώπου, που σέβεται και υπακούει Στον Θεό.
Για κάθε καινούργιο ξεκίνημα στη ζωή.

129Προσευχή για την πτώση όλων εκείνων που κατέθλιψαν τον λαό Του Θεού.
Για ανθρώπους που μας κατατρέχουν ασταμάτητα.

130Προσευχή, προσμονή, ελπίδα για τη λύτρωση Του Θεού.
Για ν’ αφήνουμε τις υποθέσεις μας Στον Θεό.

131Ένας ψαλμός απλής πίστης.
Για να ημερώνει Ο Θεός τα ανήσυχα και άτακτα παιδιά.

132Στην ανάμνηση της ημέρας που η κιβωτός φέρθηκε στην Ιερουσαλήμ.
Γενική προσευχή.

133Η οικογενειακή ενότητα του λαού Του Θεού.
Σε εποχές ανομβρίας για να έρθει βροχή.

134Ένας ψαλμός για εκείνους που φιλάνε τον Ναό τη νύχτα.
Ευχαριστήριος ψαλμός για κάθε μέρα.

135Ύμνος δοξολογίας για δημόσια λατρεία.
Ευχαριστήριος ψαλμός – κάθε μέρα.

136«Η Μεγάλη δοξολογία» (Χαλέλ)
Για τα νεογέννητα παιδιά να μην αρρωσταίνουν.

137Θρήνος των εξόριστων στη Βαβυλώνα.
Για να επιστρέψουν οι εξόριστοι και οι αιχμάλωτοι στα σπίτια τους.

138Ύμνος ευχαριστίας.
Για να φυλάει Ο Θεός τα γυναικόπαιδα που βρίσκονται κάτω από πόλεμο ή διωγμό.

139Ο Θεός που βρίσκεται εκεί.
Κατά πασών των σκοτεινών δυνάμεων και των υπηρετών τους.

140Προσευχή για την βοήθεια.
Κατά αυτών που τρέχουν σε μάγια. Κατά της σκληρής γλωσσοφαγιάς. Κατά της μαύρης μαγείας.

141Προσευχή για σωστές αντιδράσεις.
Για να μη μας μισούν άνευ λόγου οι συνάνθρωποί μας.

142Προσευχή ενός ανθρώπου μόνου και σε δυσκολία.
Για όλους τους κατατρεγμένους. Για να φύγει η διχόνοια και να έρθει η ομόνοια.

143Προσευχή για βοήθεια από Τον Θεό.
Για κατάθλιψη και κακό μάτι.

144Ύμνος για τη νίκη Του Θεού.
Για να δώσει Ο Θεός ειρήνη.

145«Ο Κύριος είναι Μέγας»
Για να μη καταστρέφουν οι ανεύθυνοι άνθρωποι το φυσικό περιβάλλον.

146Ατομική δοξολογία.
Για αναπτέρωση του πεσμένου ηθικού.

147Εθνική δοξολογία.
Για να ευημερεί ο λαός.

148Παγκόσμια δοξολογία.
Για να πούμε ένα ελάχιστο ευχαριστώ Στον Πανάγαθο Θεό.

149Η ωδή των πιστών Του Θεού.
Για να κρίνει Ο Θεός αυτούς που μας αδικούν.

150Χορωδιακή συμφωνία δοξολογίας.
Ομαδική προσευχή για να δοξάσουμε Τον Θεό.